TÜRK DÜÇÜNCƏSİ ELMİ VƏ BƏDİİ MÜSTƏVİDƏ

16:00 / 05.10.2023
Baxılıb: 1580

Professor Dr.Zakir Kaya türk milli düşüncəsinin​ və etno-kultoroloji fikrinin çox dəyərli araşdırmacılarından və görkəmli aydınlarındandır. Ərsəyə gətirdiyi​ sanballı kitablar ulu türk tarixinə ayna tutur və milli ruhumuzun oyanışına vəsilə olur.
Kitab da insan kimidir; səmimi, mehriban, söhbətcil, olanı da var, səmimiyyətdən, təvazökarlıqdan uzaq, süni ibarələrlə, yeknəsək fikirlərlə dolu olanı da...

Birinci qisim kitabı oxumaq, sanki yaxşı bir insanla yol-yoldaşı olmaq qədər maraqlıdır. Bu səmimi, kövrək yolçunun düşüncələri, könül rahatlığı ilə bir yanaşı, həm də cəmiyyət, vətən, dünya haqqında çox mətləblərdən xəbər verir, insana həyat enerjisi aşılayır.

Dünən Respublika Prezident Kitabxanasına təqdim etdiyim kitablar da birinci qism kitablardan idi. Tarixi və dini keçmişimizə​ dair​ araşdırma və milli düşüncə​ aydınlığı ilə diqqət cəkən​ Professor Dr.Zakir Kayanın​ «Ərəblərin türklərə zülmü» tarixi araşdırma səciyyəsi daşıyan kitabını, Sona Abbasəliqızının "Sözün xaqanı", " Ürəyin sevgi işığı", istedadlı şair,böyük irfan mütəfəkkiri,haqq aşığı​ Dədə Ələsgər nəslinin davamçılarından olan Sima xanım Azadqızının​ «Qürbətdə parlayan qığılcım» poeziya tolusunu, kitablarını prezident kitabxanasına hədiyyə etdim.​
Ölkəmizin ən mötəbər bədii,elmi​ xəzinəlsi olan Püspublika kitabxanasina təqdim etdiyim kitabların​ ​ qısa​ səciyyəsini oxuculara çatdırmağı vacib bildim. Öncə türk düşüncəsinin elmi və dini müstəvidə dərin araşdırmaçılarından biri olan hörmətli professor​ Zakir Kayanın kitabından başlayıram.

Zakir Kayanın kitabı tarixi və dini​ mənbələri istinad edən​ ​ müəllifin​ elmi və tarixi​ dünyagörüşünün səciyyəsini​ ​ maraqla ehtiva edir. Tarixi qaynaqlara əsaslanan professor tarixə əsaslanıb yazır:«Seyun və Ceyhun çayları arasında yerləşən ərazi tarixi ipək yolu üzərindədir və bu ərazidə türk bəylikləri, Buxara, Səmərqənd, Talkan, Baykənd və s. kimi iqtisadi cəhətdən inkişaf etmiş şəhərlər yerləşirdi.
Türkləri sözün əsl mənasında Qılınc gücü ilə müsəlmanlaşdırılmağa başlanması Kuteybə zamanında olmuşdur. (Kuteybənin ordusunun bayrağında Allah öz dinini müqəddəs olması üçün sizə bu torpaqları halal etdi! yazılmışdır) Bu mövzuda ​mənbələr islam və Türk tarixində kifayət qədərdir.»
​ «Qürbətdə parlayan qığılcım» şeir kitabı öz poetik səciyyəsi ilə diqqətəlayiqdir.​ Müəllifi​ Sima Azadqızı Göyçəli 1974-cü ildə Ulu Göyçə mahalının Ağkilsə kəndində müəllim ailəsində dünyaya göz açıb. Sima xanim​ ​01.12.1988-ci ildə ata-baba yurdundan didərgin düşüb.

Gənc yaşlarından ədəbi-bədii yaradıcılığa maraq göstərən Sima Azadqizi Saz-Söz sənətinin, irfan elminin böyük bilicilərindən olan​ Aşıq​ ​Ələsgərin​ kötücəsidir. Onun poeziyasının əsas mövzusu vətənpərvərlik duyğularının poetik ehtivası, böyük Yaradana, İslam dininə dərin məhəbbətin təcəssümü, həmçinin ləyaqətli insan şəxsiyyətinin səmimi və obrazlı tərənnümü, bununla yanaşı, əzəmət və gözəlliyin, həssaslıq və qayğıkeşliyin təbliğidir.

Şairin əsərləri bədii sənətkarlıq, poetika baxımından nəzəri cəlb etməklə bərabər, həm də məxsusi yaradıcılıq fəaliyyətinin xüsusiyyətləri ilə də maraq doğurur. Səmimi ahəngdarlığı, rəvanlığı ilə seçilən,Aşıq Ələsgər babasının 200 illiyinə yazılan ilk şeirləri vətəndaşlıq möhürü ilə təsdiqlənərək, xalqın ruhunu oxşayan şair dəst-xəttini müəyyənləşdirir və geniş oxucu sevgisinin ünvanına çevrilir.

“Qürbətdə Parlayan Qığılcım” kitabına toplanmış poetik nümunələr yetkin şair düşüncəsinin sənət müstəvisində əyaniləşməsidir. Sima Azadqizinin​ şair kimi fərdi yaradıcılıq manerasını səciyyələndirən önəmli xüsusiyyət onun vətəndaşlıq qayəsinin səmimiyyəti və dolğunluğudur.

​İstedadlı alim Fəxrəddin Salimin “Dədə Qorquddan Dədə Ələsgərə” kitabı bədii-elmi sanbalı ilə secilən ələsgərşünaslığa töhfə sayıla bləcək əsərlərdəndir.
Ölkə Prezidenti Aşıq Ələsgərin 200-illik yubileyi ilə bağlı sərəncamında onun yaradıcılığını bu cür qiymətləndirir: “Aşıq​ Ələsgər çoxəsrlik keçmişə malik aşıq sənəti ənənələrinə ən yüksək bədii-estetik meyarlarla yeni məzmun qazandırmış, xalq ruhuyla həmahəng əsərləri ilə Azərbaycanın mədəni sərvətlər xəzinəsinə misilsiz töhfələr bəxş etmişdir”.​ Belə bir yüksək dəyər ələsgərşünaslarımızı yeni tədqiqat əsərləri yazmağa sövq etmiş, ruhlandırmışdır. Bu əsərlər içərisində, ümumiyyətlə, bu günə qədər Aşıq Ələsgər haqqında yazılmış elmi kitablar, məqalələr sırasında bu gün təqdimatı keçirilən istedadlı alim - ədəbiyyatşünas, musiqişünas hörmətli Fəxrəddin Salimin “Dədə Qorquddan Dədə Ələsgərə” fundamental elmi monoqrafiyası birmənalı olaraq öz tarixi, elmi, bədii dəyərinə görə milli ədəbiyyatşünaslıqda özünəməxsus yüksək, müstəsna yer tutacaqdır!

Fəxrəddin Salim bu kitabında uzun illər boyu apardığı tədqiqatlar, axtarışlar əsasında Dədə Qorquddan bu günümüzə qədər aşıq saz-zöz sənətinin görkəmli nümayəndələrinin rəngarəng, çoxşaxəli yaradıcılıqlarının geniş panoramasını yaradaraq, bu koloritli mənzərədə ən yüksək zirvəyə ucalan Dədə Ələsgərin poetik heykəlini yaratmış, oxucusuna onun möhtəşəm poeziyasının möcüzələrini, sirlərini, müəmmalarını açmağa cəhd etmiş və ona qarşısına qoyduğu səviyyədə nail ola bilmişdir.​
İlk dəfə olaraq Fəxrəddin Salim Dədə Ələsgər yaradıcılığında zəngin​ sufizm elementlərin məxsusi yanaşma arealında​ tədqiq etmiş alimdir. İnanırıq ki, görkəmli alim bu sahədəki yeniliklərini daha da artıracaq və ələsgərsevərləri sevindirəcək.


Sona Abbasbəyli: yazıçı, jurnalist


Etiket:
Xəbərlər

Ikinci Dünya savaşında həlak olan Aşıq İdris

12.05.2024

9 may 2024-cü ildə “Xəmsə” şadlıq evində Basarkeçər rayon Daşkənd icmasının görüşü keçirilmişdir.

11.05.2024

Nərimanlı kənd sakinləri, o cümlədən Qarabağ müharibəsinin bir qrup iştirakçısı ilə görüş keçirilib. Nərimanlı sakinlərinə üzvlük vəsiqələri TƏQDİM OLUNUB.  

10.05.2024

Basarkeçər rayon Daşkənd icmasının görüşündə tədqiqatçı-jurnalist Araz Yaquboğlunun çıxışı

10.05.2024

Əhliman Əmiraslanov: Azərbaycan xalqının Ulu Öndərə olan məhəbbəti əbədidir

10.05.2024

NARINCI YUXULAR

08.05.2024

ÇİÇƏYİN SÖZ KƏRPİCLƏRİ

08.05.2024

NƏQA MİNMƏK NƏDİR?

08.05.2024

Sona Abbasəliqızı Türkiyədə “İlin tarixi roman yazarı” ödülünə sahib oldu

28.04.2024

Oxuduğu məktəbdə adı əbədiləşən - ŞƏHİD ELŞAD HƏMİDOV.

20.04.2024

Mədəniyyətimizin zənginləşməsində Aşıq Ələsgər amilindən istifadə mexanizmi

16.04.2024

Aşıq Ələsgər xalqımızın Qərbi Azərbaycandan deportasiyası dövrünün qurbanı, canlı şahidi kimi

01.04.2024

ORDA BİR KƏND VAR, UZAQDA... DOĞMA QARAQOYUNLUM - FOTO

26.03.2024

NOVRUZ XALQIMIZIN MİLLİ BAYRAMIDIR!

20.03.2024

Bayram Aslanov “Heydər Əliyevin 100 illiyi” yubiley medalı ilə təltif edilib - Fotolar

19.03.2024

16 mart 2024-cü ildə Qərbi Azərbaycan İcmasında Gənclər Şurasının üzvləri ilə görüş keçirilib.

16.03.2024

Niyə məhz Qurbani?

04.03.2024

Meşəli kəndində ailəsi qətlə yetirilən qadın: “Atamı diri-diri yandırdılar, anamı, bacımı güllələdilər” - FOTO

26.02.2024

Milli düşmənçiliyə qarşı etiraz səsini ucaldan ŞƏXSİYYƏT – FOTOLAR

24.02.2024

Qərbi Azərbaycanın rayonları və kəndləri üzrə icma sədrləri və Azərbaycan Respublikasının ərazi vahidləri üzrə nümayəndələrinin 1-ci toplantısı keçirilib

24.02.2024

Qərbi Azərbaycan kəndləri – Cıvıxlı

21.02.2024

Pəmbək. (Göldək)

21.02.2024

BÖYÜK NƏRİMANLILAR SİLSİLƏSİNDƏN - QURBANOV ELŞƏN MAHMUD OĞLU

17.02.2024

Prezidentin andiçmə nitqi: inkişafın yeni “yol xəritəsi”

16.02.2024

BÖYÜK NƏRİMANLILAR SİLSİLƏSİNDƏN YAZIÇI, PUBLİSİST QƏDİR ASLAN 
 

14.02.2024

Qərbi Azərbaycan İcmasında Basarkeçər rayonunun alimləri ilə görüş keçirilib.

12.02.2024

QOŞABULAQ

06.02.2024

DƏDƏ ƏLƏSGƏRİN 60 YAŞLI MÜRİDİ

16.01.2024

DƏDƏ ƏLƏSGƏR SEVDALI İŞ ADAMI

15.01.2024

60 YAŞIN MÜBARƏK!

15.01.2024

AŞIQ İSLAM YUSİFOV
(1893-1968)

12.01.2024

Milli dövlətçilik tariximizin məğrur lideri

28.12.2023

Sosial Tədqiqatlar Mərkəzinin təşkilatçılığı ilə "Qərbi Azərbaycan yolunda" adlı konfrans keçirilir - FOTOLAR

28.12.2023

GÖYÇƏ MAHALI, BASARKEÇƏR RAYONU. BALA MƏZRƏ KƏNDİNİN QISA TARİXİ

27.12.2023

AZƏRBAYCAN AŞIQ POEZIYASININ GÖRKƏMLİ NÜMAYƏNDƏLƏRİNDƏN BİRİ ŞAİR, USTAD AŞIQ NÖVRƏS İMANIN 120 İLLİK YUBİLEY TƏDBİRİ KEÇİRİLİB

26.12.2023

İLAHİ EŞQİN TƏRCÜMANI

24.12.2023

Müzəffər Ali Baş Komandan, Qarabağın Fatehi, sizi doğum günü münasibətilə təbrik edirk!

24.12.2023

Həsən Xəyallının şeirlərində dini məqamlar. “Qıfılbənd”in təhlili

21.12.2023

BÖYÜK MƏZRƏ - GÖYÇƏ MAHALI

10.12.2023

Dekabrın 7-də Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının Vəcihə Səmədova adına Sərgi Salonunda Qərbi Azərbaycan əsilli rəssamların əsərlərindən ibarət sərgi açılıb.

07.12.2023

Tanınmış hərbi ekspert Telman Qasımov İrəvana səfər edib.    

05.12.2023

HƏYATDA ÖZÜMÜ XOŞBƏXT ADAM HESAB EDİRƏM Ki, HEYDƏR ƏLİYEVLƏ BİRGƏ İŞLƏDİM

04.12.2023

AMEA müxbir üzvü, Basarkeçər rayon icma sədri, professor Nuru Bayramov İnönü Universitetinin “Fəxri Doktoru” seçilib - FOTOLAR.

03.12.2023

 Bax, biz Göyçə torpağındayıq...

29.11.2023

BAKI DÖVLƏT UNİVERSİTETİNDƏ “Qərbi Azərbaycanda türk müsəlman abidələrinin erməni vandallığına məruz qalması” mövzusunda elmi seminar keçirilib - FOTOLAR

25.11.2023

SƏHRADA YALQIZLIQ

25.11.2023

Azərbaycanda ilk dəfə “Qərbi Azərbaycana qayıdış” festival-konqres keçirilir FOTO

23.11.2023

İcma: Paşinyan hökumətindən azərbaycanlıların Ermənistanda öz dədə-baba yurdlarına qayıdış hüququnu tanımasını gözləyirik

21.11.2023

“Azərbaycan Bayrağı” ordeni və “Vətən uğrunda” medalı ilə təltif olunan - MÜBARİZ QULUYEV BABACAN KƏND İCMASININ SƏDRİ SEÇİLDİ-FOTOLAR

14.11.2023

Xankəndi şəhərində Vətən müharibəsində əldə edilən Zəfərin üçüncü ildönümünə həsr olunan hərbi parad keçirilib

08.11.2023
Bütün xəbərlər