MƏCNUN GÖYÇƏLİ RÜBAİLƏRİ

14:52 / 08.08.2019

 Böyük şairimiz Məcnun müəllimin ölkəmizdə rus dilində çap olunan “Литературный Азербайджан” (“Ədəbi Azərbaycan”) jurnalında dərc olunmuş və onun bizlərə facebook səhifəsində təqdim etdiyi rübailərini oxuyarkən bu qiraətdən məmnunluq duydum, zövq aldım və ondan götürdüyüm xoş təəssüratı sizinlə bölüşmək istədim.
Əvvəlcə şərq yazılı ədəbiyyatının geniş yayılmış şeir janrlarından biri olan rübai haqqında qısa məlumatı yadımıza salaq. Rübai birinci, ikinci və dördüncü misraları həmqafiyə, üçüncü misrası isə sərbəst qalan dörd misralıq müstəqil poeziya əsəridir. Bəzən misralarda həmqafiyə olan sözlərdən sonra rədif də gələ bilər. Dörd misrada bitkin, həm də məna və ideyaca mühüm, dərin fəlsəfi bir fikir ifadə etmək rübaidə əsas şərtdir. Dünya ədəbiyyatında rübainin ən klassik nümunələrini Şərqin dahi mütəfəkkiri Ömər Xəyyam qoyub getmişdir. Azərbaycan ədəbiyyatının qüdrətli sənətkarları Məhsəti Gəncəvi, Mirzə Şəfi Vazeh və bir çox başqaları da rübai janrında gözəl sənət nümunələri yaratmışlar.
Məcnun Göyçəlinin başqa əsərlərində olduğu kimi rübailərində də xalqının taleyi, onun hiss və duyğuları, vətən, torpaq kimi müqəddəs anlamlar hikmət ümmanında öz obrazlı ifadələrini tapmışlar.

“Çox gəzən çox bilər”, həyatda qoyduğun məqsədə, qəlbində yaşatdığın arzuya çatmaq üçün çox axtarmalı, çalışmalı, əziyyət və iztirablardan keçməlisən. Bu böyük məna daşıyan həyati yürüşdə Allah daim səni imtahana çəkir, sınaqdan keçirir, ona, bəşərə daim lazım olan ən dəyərli keyfiyyəti, səbr etmək bacarığını öyrədir. Bu müdrik, hikmətli fikirləri görün hörmətli Məcnun müəllim obrazlı, poetik misralarla necə gözəl ifadə edir:

По жизни брел я, как в лесу плутал,
В горах блуждал, ноги ободрал.
Я думаю, не только испытанье,
Но и терпенье мне Аллах прислал.

Həyatımızda baş verən təzadlar yanaşı yaşasalar da, bir-biriylə harmoniyadan, həmahənglikdən uzaqdırlar. "Vətənindən, el-obasından, xalqından ayrı düşmüş insanın ürəyi gülə, Vətən həsrətiylə buz bağlamış qəlbi isinə bilərmi?" suallarına şair bədii, poetik dildə belə müdrik cavab verir:

А может ли смеяться сердце,
С весельчаком угрюмец спеться?
Без Родины и без народа,
Душе озябшей не согреться.

Müdrik şair nadanlarla, zülmət dünyasında yaşayan qanmazlarımızla, haqq yolunu azmışlarla bağlı Allahımızdan mərhəmət diləyərək onları, hər şeyə, o cümlədən zülmətə və qorxuya qalib gələ biləcək idrak, ağıl, kamal yoluna qoymağı, bununla da onları xilas etməyi xahiş edir:

Дороги укажи, спаси Аллах,
Тех, кто доселе мечется впотьмах.
Сподобь заблудших – лишь одну внуши:
Лишь разум одолеет мрак и страх.

Vətənpərvər şairin həyatda hər şeyi hərraca qoyan, hətta üzərində şəhidlərimizin qanı tökülmüş torpaqlarımızı cürbəcür yollarla düşmənə satan mənəviyyatını itirmiş geyrətsizlərə, bu gün kef-damaq içində “Qarabağ”, “Şuşa” restoranlarından dəmli çıxan “insan”lara qarşı nifrəti sonsuzdur və haqlı olaraq, onların adının tariximizin biabırçılıq səhifəsinə yazılması qənaətinə gəlir:

Торгуют всем, не зная грани,
Землей, под разными парами.
Цена же тому лишь известна,
Кто лег в нее на поле брани.

В историю страну впиши,
Что веселятся от души.
Те, кто подвыпивши выходят,
Из «Карабаха» и «Шуши».

Təqdim olunmuş paylaşmada şairin qələmə aldığı mövzular olduqca rəngarəngdir. Məcnun müəllimin bütün yaradıcılığında olduğu kimi rübailərində də lirika xüsusi yer tutur.
Əsil sevgi, məhəbbət hətta nakam da olsa, sevənin qəlbində daim hökm sürür, onun xəyalında yaşamağa məhkumdur, surəti daima gözü qarşısındadır, keçirdiyi xoş anlar, hisslər, duyğular onu tərk edə bilməz:

В глазах моих застыл твой лик,
Верни любви ушедший миг.
И родинку не прячь стыдливо,
Душой своей я к ней приник.

Sevgi, sevən qəlbə bahar, gül-çiçək, sevinc notları ilə bərabər, yuxusuzluq, həyəcan hissləri, duyğuları gətirir. Məhəbbətin qaranlıq, aydın olmayan dumanlarında şairin qəlbi sevgi oxuna tuş gələ bilər:

Ты – пышное весны цветенье,
Бессонница и наважденье.
Не поражай Меджнуна душу
Стрелой в тумане заблужденья.

Bu yazıda rübailərdən bir neçə nümunə gətirərək hörmətli şairimiz Məcnun Göyçəlinin rübai janrında da yüksək poetik uğurlara nail olduğunun şahidi olduq. Çox vaxt şeirin başqa dilə tərcüməsində onun sözaltı, sətiraltı mənası, onun ruhu tam əksini tapa bilmir. Lakin Məcnun müəllimin rübaiələrinin tərcüməçisi İnessa Lovkova şairin bədii söz təravətini, obrazlı, poetik düşüncə tərzini qoruyub saxlaya bildiyindən xüsusi təşəkkürə layiqdir!

Rübailərinə məxsus olan müdrik fikirlərin poetik ifadəsindən, hikmətli misraların obrazlı rəngarəngliyindən aldığım xoş təəssürata, zövqə, ruh yüksəkliyinə görə sevimli şairimiz Məcnun Göyçəliyə təşəkkür edir, ona möhkəm can sağlığı, yeni yaradıcılıq uğurları arzulayıram!



Ələddin Allahverdiyev
Professor, Moskva


Etiket:
Xəbərlər

Aktrisa ilə evlənib, onu kinoya həsrət qoyan REJİSSOR

23.08.2019

Qul kimi ölən sultan, sultan kimi ölən qul - TARİXİ FAKT

22.08.2019

Yaşamaq üçün özgə həyatını yeyirik - Vislava ŞİMBORSKAYA

22.08.2019

Çingiz xanın çadırına zəncirlənən qadın sultan - TARİXİ FAKT

21.08.2019

Reyxstaqa qədər döyüşən aktyor - Hüseynağa Sadıqovun ömrü boyu unutmadığı dəhşətli EPİZOD

20.08.2019

Toni Morrison əfsanəsi

20.08.2019

Azərbaycan dili aşiqlərin dilidir... -Buludxan Xəlilov, filologiya üzrə elmlər doktoru, professor

19.08.2019

Fətəli xan Xoyski - Erməni gülləsi ilə arxadan vurulan Azərbaycanın ilk Baş naziri

19.08.2019

Gec deyil... - Oqtay Rzanın - ŞEİRLƏRİ

18.08.2019

Xəlil bəy nə zaman vəfat edib? - Övlad acısı, ağır xəstəlik

18.08.2019

Aman Allah 

17.08.2019

ADIYAMAN

17.08.2019

Kiçik Vyetnam böyük Çinin burnunu necə “ovdu”? - 28 günlük müharibənin tarixi

16.08.2019

Əli bəy Hüseynzadənin açılmayan sevgi məktubu - Mətn

15.08.2019

REY BREDBERI  “Dəryaz” 

14.08.2019

Onun həyatındakı qadınlar ya dəli oldu ya intihar etdi - Pikasso

14.08.2019

Tuvalılar Böyük Vətən Müharibəsində

12.08.2019

Oğuzlar və Türk kimliyi - Cahandar Bayoğlunun elmi məqaləsi

11.08.2019

Ən qədim insanların 500 min il əvvəl Naxçıvanda yaşadıqları təsdiqləndi

10.08.2019

“Yeni Gundem” İnformasiya Agentliyinin 2 yaşı tamam olur.

10.08.2019

Böyük Nərimanlılar silsiləsindən - Şair Şahmalı Əliyev  Bəlkə qala sözüm, dünya.  

09.08.2019

Uşaq yaşlarından məhkum olan görkəmli jurnalistimiz

09.08.2019

Vampirlər həqiqətdirmi? – İlginc faktlar

08.08.2019

MƏCNUN GÖYÇƏLİ RÜBAİLƏRİ

08.08.2019

Şadlinskilər

07.08.2019

Yazıçı olmaq istəyənlərə Stefen Kinqdən 22 vacib məsləhət

06.08.2019

Atasından miras qalmış taxta 52 il sahib çıxmış hökmdar

06.08.2019

Xəstəsinin evinə bazarlıq edən həkim – MARAQLI ADAM

05.08.2019

General Sisianovun erməniləri “İT” adlandırdığı 214 illik tarixi məktubu  

04.08.2019

Mən də ölülərin xalq şairiyəm - Telman Hüseyn Anadilin şeirləri

03.08.2019

Misir fironları əslən qafqazlıdır - Alman alimlərindən sensasion tədqiqat

03.08.2019

TİTANİK GƏMİSİ HAQQINDA BİLMƏDİYİNİZ BÜTÜN MARAQLI MƏLUMATLAR BİR ARADA

02.08.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” - FİLM KİMİ HEKAYƏT – VI HİSSƏ - SON - VİDEO

01.08.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” - FİLM KİMİ HEKAYƏT - V HİSSƏ

31.07.2019

Ərəb Əmirliklərində çalışan xanım alimimiz: Hər il  28 Mayla bağlı müsabiqə keçirir, tələbələri milli hədiyyələrlə mükafatlandırıram  

31.07.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” - FİLM KİMİ HEKAYƏT - IV HİSSƏ

30.07.2019

Böyük rəhbərə son dəfə qurban gedən kiçik adamlar.

30.07.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” - FİLM KİMİ HEKAYƏT - III HİSSƏ

29.07.2019

Tanrının “Oxu” təlimi

29.07.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” – FİLM KİMİ HEKAYƏT – II HİSSƏ

27.07.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” – FİLM KİMİ HEKAYƏT – I HİSSƏ

26.07.2019

Qondarma bəylər

25.07.2019

Eldar Baxış oğlunun cəsədi qucağında evə keçdi – Hadisənin şahidi yazır...

25.07.2019

ƏLİBALA HACIZADƏ: HEÇ NƏ ƏZİZ DEYİL XATİRƏN QƏDƏR

24.07.2019

26 il Ağdamsız

23.07.2019

BÖYÜK NƏRİMANLI SİLSİLƏSİNDƏN YAZIÇI, PUBLİSİST QƏDİR ASLAN 
 

22.07.2019

Azərbaycan mətbuatı-144

22.07.2019

“Rəvan” sözünün əvvəlinə “i” hərfi əlavə olunaraq “İrəvan” adı əmələ gəlmişdir

20.07.2019

"Deportasiyadan Etnik Təmizləməyə Gedən Yol" adlı sənədli filmi ictimaiyyətə təqdim olundu.

19.07.2019

Oğlunun ölümündə özünü günahkar bilən ateist Xalq şairi- Maraqlı Faktlar

18.07.2019
Bütün xəbərlər