Ardanışda bir ağsaqqal var idi...

20:00 / 26.11.2018

Torpağımızın hər qarışı istedad yetişdirir. Bu Tanrının böyük lütfüdür. Hər bir dövrdə insanların yaşadığı el-obada öz müasirləri olan böyük ürəkli şəxsiyyətləri, ağsaqqal ziyalıları, yaradıcı isdedad sahibləri olur. Saz-söz xiridarları, sənət beşiyi kimi tanınan Göyçə mahalında belə şəxsiyyətləri saymaqla qurtarmaz. Ən yaxın kemişimizdə Göyçə övladları öz yurdlarından məcburi ayrılarkən o müqəddəs ocaqların közünü sinəsində daşıyan el ağsaqqalları, söz-sənət adamları, yurd cəfakeşləri bu insanların cərgəsindədir. Bu yazımızda o insanlardan biri – bütöv şəxsiyyət, tələbkar müəllim, qabaqcıl təsərrüfat rəhbəri, el ağsaqqalı, şair ruhlu bir insan – Abbasəli İsmayıl oğlu Kərimov barədə söhbət acacağıq.

Abbasəli Kərimov 1931-ci ildə Göyçə mahalının Ardanış kəndində dünyaya gəlib. Uşaqlığı ağır müharibə illərinin çətinliklərində keçmişdir. Halal zəhmət adamı olan atası İsmayıl kişi sadə kolxozçu – dülgər olmuşdur. Abbəsəli müəllim uşaqlıqdan atasının yanında zəhmətə qatlanmış, dülgərlik, əsasən də bənnalıq sənətini öyrənmişdir. Onun gənclik illərində yazdığı bu misralar tərcümey-halının poetik təcəssümüdür:

Atam dülgər oldu, özüm də bənna,

İşimiz olmadı yalan-böhtanla...

Abbasəli Kərimovun 60-cı illərin sonunda Ardanış kəndində atasının qəbri üstə öz əlləri ilə yonduğu daşlardan tikdirdiyi türbə onun sənət nümunəsidir. Orta məktəbi bitirdikdən sonra Abbasəli Kərimov Azərbaycan Pedaqoji İnistutunda ali təhsil almış, fizika-riyaziyyat müəllimi olmuşdur. Onun şagirdləri indi də onu ən tələbkar müəllim, müəllim ciddiliyi olan ziyalı, yenilikçi insan kimi xatırlayırlar. Təsadüfi deyil ki, Abbasəli müəllimin dərs dediyi siniflərin demək olar ki, hamısı fizika və riyaziyyat fənlərini sevmiş və bu fənlərdən imtahanlarda yüksək qiymət alaraq, ali məktəblərə qəbul olunmuşlar. Təkcə fizika-riyaziyyat deyil, şifahi xalq ədəbiyyatını, aşıq yaradıcılığını, klassik şairlərimizin şeirlərini əzbər söyləyən gənc müəllimi öz təbii ruhu da çeşmə kimi qaynayırdı. Şeiriyyət aləminin yolçusu olan ilham sahiblərinin çıxış yolu kağız-qələmdən keçir. Bəli, Abbasəli müəllim də özünəməxsus, el-obadan qidalanan, mənəvi aləmin təzhürü olan şeirlərlə, hekayələrlə, mətbuat üçün oçerklərlə yaradıcılıq ilə məşğul olurdu. Səbəbini isə ən gözəl özü demişdir:

Gənclikdə öyrəndim hesab-həndəsə,

Ömürümdə hərif olmayım deyə.

Ömür yarı düşdüm yeni həvəsə,

Dostlardan geridə qalmayım deyə.

Sonralar Abbasəli müəllim partiya məktəbini bitirmiş, Ardanış kəndində təsərrüfat rəhbəri kimi fəaliyyət göstərmişdir. Uzun zaman Ardanış sovxozuna başçılıq edən Abbasəli Kərimov təsərrüfatı rayon səviyyəsində birincilər sırasına çıxarmış, Göyçə mahalında həm nüfüzlu rəhbər işçi, həm də el-oba ağsaqqalı olmuşdur. Nümunəvi işinə görə Abbasəli Kərimov 70-ci illərdə dövlət tərəfindən mükafatlandırılmış: “Qırmızı əmək bayrağı” ordeninə layiq görülmüşdür. Ancaq Abbasəli Kərimovun ən böyük mükafatı öz sözü ilə desək: “camaatın xoş güzaranı” idi. Abbasəli müəllim ömrünün son illərini Xızı rayonunun Altıağac kəndində yaşadı. Öz əlləri ilə yeni ev tikdi, ocaq –buxarı qurdu, özünə Göyçə mühiti yaratdı, ancaq Göyçə niskilini qəlbindən silə bilmədi. Göyçə həsrəti ilə bu dünyadan köçdü.

Önümdə təqribən on il əvvəl çap olunmuş bir kitab var. Kitabın adı ürək açandır: ”Göyçədən salamlar” kitabının müəllifi Abbasəli Kərimovdur. Bu kitabda müəllifin yaradıcılığından nümunələr, şeirlər, hekayələr və böyük Azərbaycan şairi Məmmədhüseyn Şəhriyarın “Heydər babaya salam” poemasına nəzirə kimi yazılmış “Göyçədən salamlar” poeması nəşr olunmuşdur. Çox maraqlı bir fakt var. Şəhriyarın “Heydər babaya salam” poeması Bakıda nəşr olunduqdan sonra bir çox Şimali Azərbaycan şairləri bu poemaya nəzirələr yazmış, Bakıda müxtəlif qəzet və jurnallarda nəşr olunmuşdur. Məlumdur ki, 1966-cı ildə Məmmədhüseyn Şəhriyarın 60 illik yubileyi ərəfəsində Böyük şair Bakıya dəvət olunmuşdur. Azərbaycanın bütün ziyalıllarının, şairlərinin, ədəbiyyatsevərlərin ciddi cəhdlərinə baxmayaraq, sevimli qonaq Bakıya gələ bilməmişdir. Buna baxmayaraq, onun yubiley tədbirləri keçirilimiş, yüksək səviyyədə qeyd olunmuşdur. Məhz həmin dövrdə - 1968-ci ildə İranda “Fərzanə” nəşiryyatında A. Kərimovun “Göyçədən salamlar” poeması nəşr olunmuşdur. Müəllifin belə xəbəri olmadığı bu işin kökündə yəqin ki, bu poemanın bədii üslubu, dil yaxınlığı, sadə anlam tərzi durmuşdur. Şairliyi özünə peşə seçməyən gənc yazar üçün bu bir hədiyyə idi. Kitabı vərəqləyirəm: sevindirici haldır ki, Abbasəli Kərimovun eloğlusu, həmkarı Eldar İsmayıl dostunun həyat və ömür yoluna işıq salan bu kitaba “ön söz” yazmışdır. Bu torpağın yüzlərlə şairi var və onların hər biri öz bənzərsiziliyi ilə ədəbiyyatımıza bir rəngarənglik gətirir. Müəllifi yaxından tanıyan Eldar İsmayılın ürək genişliyi ilə yazdığı hər cümləsi, hər bir fikiri Abbasəli Kərimovun necə bir ruh sahibi olduğunu bizlərə anladır. "Yaşadığı və işlədiyi mühitdi bütün bu və ya digər şəkildə olan təzyiqlərə, ayrıseçkiliyə baxmayaraq, dizibərk kişi olan Abbasəli Kərimov öz haqlı mövqeyindən geri çəkilməmişdir. Öz millətinin təəssübnü çəkən A. Kərimov milli ayrıseçkilik salanlara, haqqı taptayanlara həmişə öz məntiqi ilə dəqiq faktlarla cavab vermiş, qarşı tərəfi susdurmağı bacarmışdır." Abbasəli Kərimovla birlikdə işləmiş, çiyin-çiyinə olmuş Eldar İsmayılın bu xatırlamalarına görə ona təşəkkürlər. Kitabla tanış olduqca bir el ağsaqqalının, ziyalının gənclərin mədəni-mənəvi yetginliyi üçün əlindən gələni əsirgəməmiş bir insanın həyat yolunu görürsən. Onun bədii yaradıcılığı, şeir və hekayələri barədə fikir və düşüncələrimi bildirmirəm. Çünki Abbasəli Kərimov çoxşaxəli ömür yolu keçmişdir. Bunu demək kifayətdir ki, onun şair ruhu bütün ömrü boyu şərəfli ömür yolunda mayaq olmuş, haqqla nahaqın sərhəddini göstərmişdir. Bir də ki, saz-söz beşiyi, gözəl təbiəti ilham mənbəyi olan bir diyarda şeir yazmaq fəxarət olmayıb.

A. Kərimov həmişə müəllimliyi ilə fəxr etmişdir. Ən gözəl və sevindirici hal odur ki, belə bir yaradıcı ziyalının yurdunda qədirbilən övladları qalmışdır. Nəslin daşıycıları olan övladları atalarının yaradıcılıq yolunu tutmasalar da, onun ideyalarını, məram və məqsədlərini öz şəxsi həyatlarında yaşadırlar.Bu gün A. Kərimov işıqlı və zəkalı bir ziyalımız kimi onu tanıyanların, həmyaşıdlarının və eləcə də saz-söz adamlarının yaddaşlarında ehtiramla xatırlanır. Hər bir bölgənin, el-obanın zamanının müxtəlif vaxtlarında öz rəhbəri, ağsaqqalı, ziyalısı yaşayır, yaradır və iz qoyub gedir. Bu yazıda Ulu Göyçəmizin belə insanlarından biri – yaddaşlardan silinməyən müəllim, el ağsaqqalı, söz adamı – Abbasəli Kərimovdan söz açdıq. Zaman gələcək, bir çox illər sonra yaddaşlardan çox tarixlər silinəcək. Onunçün gələcək nəsillərə yazdığımız bu sətirlərin sadə, zəhmətkeş, şərəfli ömür sürmək istəyən hər kəsi, nəvələr, nəticələr üçün örnək olmasını arzulayırıq.

A.Hacızadə


Etiket:
Xəbərlər

Ermənilərin çeçenlərə tarixi zərbəsi: Urartu oğurluğu

20.02.2019

Zəki İslamın şeirləri

19.02.2019

19.02.2019

Fəlsəfə - Aşiq buddistlər

19.02.2019

YAXIN NƏŞR TARİXİNİN TƏDQİQİ “BOZ OĞUZ” nəşriyyatı – LEYLA ABASOVAnın təqdimatında

18.02.2019

“...Qırmızı koftalı, yaşıl tumanlı...” — Xan Şuşinski bayrağımızı gizli musiqi ilə vəsf etmişdi

18.02.2019

Məcnun Göyçəlinin şeirləri

16.02.2019

Türkün ari-slavyan sivilizasiyası qarşısındakı rolu

16.02.2019

Avropalı alimlərdən ŞOK ARAŞDIRMA: Qafqaz xalqları Amerika və Avropa ilə qohumdur

15.02.2019

HƏRBİ HƏKİMLİYİN KAMİL ZİRVƏSİ

14.02.2019

Balaca İsmayılın böyük istedadı

13.02.2019

Azərbaycan türklərinin Qızılbaşlar imperiyası fars dövlətinə necə çevrildi? –"REGNUM"UN ARAŞDIRMASI

12.02.2019

İstedadlar sorağında  - Rəşid Bərgüşadlı

12.02.2019

Eynulla Sadıqın şeirləri

11.02.2019

Adı dillər əzbəri olan, oğlunu vaxtsız itirən Ağ Aşıq Allahverdi

11.02.2019

11.02.2019

Qədim Azərbaycan şəhəri olan İrəvanın əhalisi

11.02.2019

Bir-birinin ətini yeyən məhbuslar, qan dolu otaqda dəhşətli 15 gün – FOTOLAR

09.02.2019

1988-1989-cu illər deportasiyası

09.02.2019

“Kitabi-Dədə Qorqud” dastanlarında və Azərbaycan dilinin Krasnoselsk şivələrində bəzi leksik paralellər

08.02.2019

Şükriyyə: Bədənini murdarlayıb namusunu zabitlərdən qoruyan qadın...- ARAŞDIRMA

08.02.2019

Tarixin iki türk sərkərdəsi — Çingiz xan və Əmir Teymurun fərqləri

07.02.2019

Ermənilərin qorxulu kabusu: Təkbaşına hücum…

07.02.2019

İstedadlar sorağında - İlahə İmanova

06.02.2019

Ardanış haqqında tarixi oçerk

06.02.2019

Görməsə də, əli ilə atasının məzarına toxunurdu — Hacı Zeynalabdinin qızına 6 il baxmış şəxsdən açıqlamalar - FOTOLAR

06.02.2019

Əli Məhərrəmovun şeirləri

05.02.2019

Göyçə nisgili, Göyçə dərdi

05.02.2019

Mübarəksən, cənab Leytenant

03.02.2019

İsmixan Didərginin şeirləri

02.02.2019

Nəvai yaradıcılığında Nəsimi obrazı VƏ YA ÖZBƏK ƏDƏBİYYATI SƏHİFƏLƏRİNDƏ NƏSİMİ İZLƏRİ

02.02.2019

ISSIQ YAZISI

01.02.2019

Şeyx Şamil

01.02.2019

Rüstəm Dastanoğlu: " Göyçənin özü böyük bir akademiya idi. Aşıq Ələsgər də o akademiyanın ən parlaq məzunu oldu."                                                                                  1-ci hissə                                                 

31.01.2019

Rəsulzadədən sitatlar

31.01.2019

Yusif Bayramov əzəməti

30.01.2019

Ermənistanın ərazisində qalan Zəngəzur tarixi Azərbaycan torpağıdır

30.01.2019

Əmir Teymurun lənətinə uğrayan Stalinin qorxusu və çaşqınlığı…

29.01.2019

USTA ABDULLANIN ƏXLAQİ-DİDAKTİK ŞEİRLƏRİ

29.01.2019

Fəlsəfə - Bertrand Rassell

29.01.2019

DİL FAKTLARININ DAXİLİ MƏZMUNU VƏ BƏDİİ HƏQİQƏT

28.01.2019

İstedadlar sorağında - Qafar Şövqi

28.01.2019

Xəyanəti unutmayan və bağışlamayan KQB-nin qisası – Kəşfiyyat sirləri

28.01.2019

Düşmənin qorxulu röyası

26.01.2019

Unudulmaz izlər - Firudin bəy Köçərli

26.01.2019

Bakını və Türkiyəni gizli dinləyən kəşfiyyatçı qadının sensasion hekayəsi

25.01.2019

Unudulmaz izlər - Hacı Zeynalabdin Tağıyev.  

25.01.2019

Tarixdə baş vermiş qəribə müharibələr

25.01.2019

Səyyarə Məmmədlinin şeirləri

24.01.2019

Ağa Məhəmməd Şah Qacar haqqında bilmədiklərimiz...

24.01.2019
Bütün xəbərlər