Ustad Aşıq Hacı Göyçəlinin yeganə müsahibəsi...

20:25 / 27.05.2019

Goyce.az Göyçə aşıq məktəbinin görkəmli nümayəndəsi, unudulmaz Aşıq Hacı Göyçəlinin 26 fevral-1993-cü ildə "Ədəbiyyat" qəzetində yazıçı Rüstəm Dastanoğluna veridiyi nadir müsahibəsini təqdim edir.

Aşıq Hacı Bayramov Göyçə mahalının Daşkənd kəndində anadan olub. Uşaqlığı otuzuncu illərə düşüb. Üçüncü sinifdə oxuyanda anası rəhmətə gedib və ondan sonra atası Abbas kişi onu daşkəndli Aşıq Abbasəlinin(Nazarov) yanına şəyird qoyub. 
Aşıq Hacının atası Abbas kişi el arasında Qərib Abbas kimi tanınıb. Su dəyirmanı işlədib. Çoxlu nağıllar bilirmiş, bildiyi nağılları da o qədər şirin, yerli-yataqlı danışırmış ki, elə bil hamısını öz gözləri ilə görübmüş. 
İndi Aşıq Hacının da danışığı elə şirindi, yumorludu, yerli-yataqlıdı. Qərib Abbas nağılı danışanda avazla oxuyurmuşsa da, amma saz çalmırmış.

Aşıq Hacı sonra Bala Mərzəli Aşıq Hüseyndən, daha sonra Aşıq Ələsgərin şəyirdi Aşıq Əsədin yanında  şəyirdlik eləyib. Aşıq Hacı deyir ki, zəngulələrimdə, haradasa, Aşıq Əsədə yaxınlıq var. Aşıq Əsədin "İrəvan çuxuru"su indiyə qədər məşhurdur.
Axırıncı ustadı qanlılı Aşıq Mehdi olub. Aşıq Mehdi, məşhur Aşıq Alının şəyirdi Aşıq Qulunun şəyirdiymiş. Aşıq Hacı danışır ki, üç-dörd il Aşıq Mehdinin yanında şəyirdlik etdim. Dastanları danışmaqda rəhmətliklərdən çox şey öyrəndim. 
Aşıq Hacıyla söhbət edirik.

Hacı əmi, sizin oxumağınız ustadlarınızdan hansına oxşayır?

- Heç hansına. Ustad şəyirdə gərək onun kimi oxumağı yox, özünü, öz səsini, öz danışığını tapmağı öyrətsin. Oxumaq nə deməkdir?( Bir xeyli iç dünyasına çəkiləndən sonra, öz verdiyi suala cavab verir). Hər adamın içində bir göynərti olur, gərək o səsi tapasan ki, o səslə oxuyanda həmin göynərti canından çıxa. Başqasının səsi ilə oxusan, başqasını yamsılasan, heç vaxt canından o yanğı çıxmaz, ancaq öz səsin çıxardır o yanğını.

Bax, Hacı əmi, məsələn, məndən aşıq olarmı?

Bilmirəm, səni sınağa çəkməmişəm. Aşıq olmaq üçün çox keyfiyyətlər lazımdır, lap çox. Birincisi, gərək adamda aşıqlığa həvəs, vurğunluq ola. İçində işıq ola. Sonra rəhmətlik qağam deyirdi ki, üç cür səs var; səs var qarından gəlir, səs var sinədən gəlir, səs də var, beyindən gəlir. Qarından gələn səs heç, gec-tez batır, sinədən gələn səsdə yanğınlıq, şirinlik, həzinlik olur. Ən yaxşı səs beyindən gələn səsdi. O səs heç vaxt batmır. Aşığa qulaq asan kimi mən bilirəm ki, onun səsi haradan gəlir.

Hacı əmi, onu necə təyin eləyirsiniz?

- Vallah, nətəri təyin eləməyi sözlə ifadə eləyə bilmərəm, amma aşıq oxuyanda bu mənə agah olur.

Tanıdığımız aşıqlardan deyin görək, hansının səsi dediyiniz hansı qrupa daxildir?

- Kiminsə xətrinə dəymək istəmirəm. Amma elə ki, istəyirsən bir-iki ad çəkim. Məsələn, Aşıq Ədalətin səsi sinədən gəlir. Aşıq Museyib "Qaragöz" ha oxuyur, eşidibsənmi? Bax, o səs beyindən gəlir.

Hacı əmi, bəs, sizin səsiniz hansındandır?

- Mənim səsim də beyindən gəlir. Özü də, vallah, bunu mən özümü tərifləyib eləmək üçün demirəm. O səs-zad mənlik deyil. Nətəri olubsa, o da mənim baxtıma düşüb. Çox vaxt, məsələn, sən oxuyursan, oxuduğunu dərk eləmirsən, sonra üstündən neçə illər keçəndən sonra, oxuduğunu yaşaya-yaşaya çox şeylər sənə agah olur.

...Aşıq Hacının 80-ci illərdə birinci dəfə Filarmoniyada, Respublika Sarayında çıxışları oldu. Və onun oxumağının, danışmağının, şirinliyi aşıq bilicilərinin diqqətindən yayınmadı. Radioya, televiziyaya, xarici dövlətlərə dəvət olundu. Televiziyada "Aşıq Alı" dastanını söylədi. Məmməd Aslanın dediyi kimi, televiziyada çox dastanlar danışılmışdı, amma bunların heç biri dastan kimi alınmamışdı. Təkcə Aşıq Hacının danışdığı "Aşıq Alı" dastanından başqa. "Aşıq Alı" dastanı televiziyanın qızıl fonduna düşdü.

Aşıq Hacı bu yaxınlarda - 1992-ci ilin noyabrında Türkiyədə keçirilən Konya aşıqlar bayramına dəvət olunmuşdu. Bütün Türk dünyasının ən məşhur aşıqlarının iştirak etdiyi bayramda Aşıq Hacı Süleyman Dəmirəlin imzası ilə Atatürk adına qızıl medala layiq görüldü. 1991-ci ilin may-iyun aylarında Almaniya-Azərbaycan dostluq cəmiyyətinin dəvəti ilə gedib. Berlin, Frankfurt-Mayi, Köln, Düsseldorf və başqa şəhərlərdə konsertlər verib. Vaxtını uzadıb 10 gün də artıq saxlayıblar onu Almaniyada. Söhbəti davam etdiririk.

Hacı əmi, valınız varmı?

- Elə bayaq onu demək istəyirdim. Almaniyada, Türkiyədə tez-tez mənə yaxınlaşırdılar ki, çox rica edirik, mümkünsə, valınızdan, kasetinizdən birini bizə bağışlayasınız. Deyirdim ki, valım, kasetim yoxdu. İnciyirdilər, başa düşə bilmirdilər ki, doğrudan da indiyə qədər mənim valım, kasetim buraxılmayıb
Bunu elə-belə söz düşdü deyirəm, kimnənsə nə isə ummaq üçün yox.

Sizin "Gilənar", "Ağır Şərili" havalarınız daha məşhurdu.

- Yəqin mənim içimdəki yanğılar, dərdlər daha çox o havalar üstündə köklənib.

Xoşlamadığınız, oxumaq istəmədiyiniz havalar varmı?

Bəlkə də var, amma incimə, deməyəcəm.

Qaça-qaçdan sonra niyə Çardaxlını(Çənlibel) seçdiniz? Bakı daha yaxşı deyildimi?

- Bakıda mən nə evi özümünkü kimi hiss eləyə bilirəm, nə ayağımın altındakı asfaltdan torpağı hiss eləyə bilirəm, nə də özüm özümü. Nə bilim, bəlkə başqa səbəblər də var...

Neçə şəyirdiniz olub?

- Şəyidlərim çox olub, amma onlardan Aşıq İslam və Aşıq Nuridindən daha çox razı qalmışam.

Hacı əmi, bax, televiziyada, ya kasetdə öz oxumağınıza qulaq asanda özünüzdən xoşunuz gəlirmi?

- Yaman yerdə yaxaladın məni. Hələ heç kimə deməmişəm, deyəsən, sənə bir sirri açasıyam... Bilirsən, ən çox ürəyimcə oxuduğum nə vaxt olur? Yuxuda. Tez-tez yuxuda oxuyuram, bəzən elə olur ki, ağlaya-ağlaya oxuyuram, sabahısı günü ayılıb yuxuda oxuduğum havanı başlayıram oxumağa. Oxuyuram...Oxuyuram, amma görürəm ki, yox. Yuxudakı kimi alınmır ki, alınmır... Yəqin yuxudakı kimi oxusam, bir də yuxuda oxumaram. Heyf ki, yuxuda oxuduqlarımı özümdən başqa heç kim eşitmir.

Aşıq Hacı bunu deyib çəkilir öz iç dünyasına və mən onu öz dünyasından bir daha ayırmaq istəmirəm.

Rüstəm Dastanoğlu

 "Ədəbiyyat" qəzeti

26-fevral 1993-cü il

Goyce.az


Etiket:
Xəbərlər

Ermənilərin gülünc və absurd iddiaları - ŞƏRH

19.10.2019

Müstəqilliyimiz əbədidir.

18.10.2019

İlham Əliyev Zəngəzurun Ermənistana verilməsi barədə danışdı

18.10.2019

Ərəblinski niyə öldürüldü?

17.10.2019

Ermənilər tarixi bu cür SAXTALAŞDIRIB: Əslində isə indiki İrəvan şəhəri...

17.10.2019

İradə Aytel – “Türkəm, kürdəm, talışam, ləzgiyəm, avaram, udinəm…”

16.10.2019

Milli Ordu quruculuğunun ilk hərbi məktəbləri

16.10.2019

Rizvan Talıbov: “1988-1991-ci ilər ərzində Ermənistandan qaçqın düşmüş 500000 (beş yüz min) bu günkü faktiki sayları 1.000000-u (bir milyonu) keçmiş Ermənistan qaçqınlarının məsələsi sülh danışıqlarının predmeti olmalıdır”

15.10.2019

Azərbaycanda çadra əleyhinə hərəkat - Səriyyə Xəlilovanın Bakını ayağa qaldıran qətli

14.10.2019

"Qara bağ": SSRİ dağılmağa nədən başladı

11.10.2019

“Nobel” almış qadınlar

11.10.2019

Uğur böcəyi  

10.10.2019

Qeyrətimiz olarsa, yaxud sonuncu dayaq nöqtəsindən reportaj - FOTOLAR

09.10.2019

Sahilsiz qəlbinin dalğalarını misralara çevirən şair…  ABDULLA FARUQ

09.10.2019

Məşhur azərbaycanlı aktyor və bolşevikin sui-qəsdi ilə öldürülən Həsən bəy Ağayev - “Qürbətin doğma məzarları”

08.10.2019

Təsəvvüf, Vəhdəti-vücud və An-i daimin qısa şərhi

07.10.2019

Ermənilər Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin ən uğurlu diplomatı haqda ARXİVLƏRİ AÇDILAR

04.10.2019

3 oktyabr tarixinin Türk Dünyası üçün önəmi

03.10.2019

90 min uşağı ölümdən xilas edən həkimin inanılmaz həyat hekayəsi

03.10.2019

Tibb bacısıyla evləndi, tibb bacısı da onu öldürdü – Maraqlı faktlar

02.10.2019

Bu gün günlərdən Vaqif Bayatlı...

01.10.2019

“Şəhidlərə müqəddəs məkan, qazilərə Vətən olan - Azərbaycan”... və yaxud Acıdərə döyüşlərinin tale yazısı...

01.10.2019

FƏTƏLİ XAN XOYSKİNİN İNGİLİS GENERALINA DEDİKLƏRİ

30.09.2019

İrəvan şəhəri

28.09.2019

Haylar necə erməni oldu?

27.09.2019

Türklərin inanc tarixi: “uçmaq”, “tin”, “Tanrının oğlu”... – I YAZI

27.09.2019

Şeir təhlilləri: M.Ə.Sabir "Neylərdin, İlahi"

26.09.2019

Basarkeçər
(Basatkeçən)

25.09.2019

Çarli Çaplini niyə ABŞ-dan qovmuşdular və onu niyə kommunist casusu adlandırırdılar

24.09.2019

Heydər Əliyevin anası haqda maraqlı XATİRƏLƏR

24.09.2019

“Ülvimə bir məktub yazdım” kitabı çap olunub

23.09.2019

ADAM YAŞAMAQDAN QORXUR

23.09.2019

"Bir alman - möhtəşəm insan, iki alman - ittifaq, üç alman - müharibə deməkdir!"

20.09.2019

Goyce.az saytı Rüstəm Dastanoğlu ilə müsahibəni təqdim edir.

20.09.2019

Şahbulaq Qıfılı saray kompleksi - Qarabağ abidələri  

20.09.2019

Cəlalilər: qanlı üsyan, izi itmiş Koroğlu, öldürülən Dəli Həsən

19.09.2019

Nərimanlı kökənli 27 abituriyent "tələbə" adını qazandı

18.09.2019

Əfsanəvi Mixaylo Rəsulzadəni öldürməkdən imtina etmişdi- GİZLİ TARİX

18.09.2019

Üzeyir Hacıbəyovun həyat və yaradıcılığı

18.09.2019

İşğal altında olan torpaqlarda 330 yerli əhəmiyyətli abidə dağıdılıb

17.09.2019

NİL ADAM

16.09.2019

Rəhim Əliyev. Birinci Türkoloji Qurultayın iki qərarı haqqında

14.09.2019

Tereza ana ilə bağlı İNANILMAZ FAKTLAR: 12 yaşında... - FOTO

14.09.2019

"Ey Firdovsi, qalx, küfr etdiyin türkü gör" - Əmir Teymurun türkü aşağılayan Firdovsiyə cavabı

13.09.2019

Baninin “Qafqaz Günləri” – köhnə Bakının hekayəsi

12.09.2019

Tarixdə iz qoyanlar: Təbrizdə ana dilində ilk məktəb açan MÜƏLLİM – Şahın Tehrana çağırdığı azərbaycanlı

12.09.2019

“Azərbaycanda erməni qırğınları və deportasiyaları” haqqında baxışların tənqidi təhlili

11.09.2019

Mükəmməl kitab yazmaq istəyirsinizsə... - DAHİLƏRİN TÖVSİYƏSİ

11.09.2019

M.Ə.Rəsulzadənin və N.Nərimanovun İmam Hüseyn haqqında fikirləri - Layihə
 

10.09.2019

Kərbəla nədir?

10.09.2019
Bütün xəbərlər