Meşəli kəndində ailəsi qətlə yetirilən qadın: “Atamı diri-diri yandırdılar, anamı, bacımı güllələdilər” - FOTO

09:00 / 26.02.2024
Baxılıb: 846

Xocalı soyqırımının 32 ili tamam olur.

Ermənilərin insanlığa qarşı törətdikləri cinayət zamanı yüzlərlə insan əzizlərini - atasını, anasını, qardaşını, bacısını, hətta qundaqdakı günahsız körpəsini itirib. Yüzlərlə azərbaycanlı erməni vandalizminin, qətliamının qurbanı olub.

1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə törədilən qanlı qırğının ayaq səsləri isə təxminən iki ay öncə, 1991-ci il dekabrın 23-də Xocalı rayonunun Meşəli kəndində eşidilib. Vaqif Xaçatryanın başçılıq etdiyi əliqanlı dəstə Meşəli sakinlərinə olmazın işgəncələr verib, diri-diri yandırıb, öldürüb.

Oxu.Az-ın əməkdaşı həmin qətliamdan sağ çıxan Çiçək Nurməmmədova ilə həmsöhbət olub. Müsahibəni təqdim edirik:

- Çiçək xanım, Allah bütün şəhidlərə, faciə qurbanlarına rəhmət eləsin! Siz də qətliamda xeyli əzizinizi itirmisiniz…

- Mən 1966-cı ildə Xocalı rayonunun Meşəli kəndində dünyaya gəlmişəm. Ailədə yeddi uşaq olmuşuq - beş bacı, iki qardaş.

O dəhşətli gün indiyə kimi yadımdadır. Dekabrın 22-dən 23-nə keçən gecə ermənilər kəndimizə hücum etdilər. 22 yaşlı qardaşım Zakir polis əməkdaşı idi. Həmin gecə növbədə idi. Erməni quldurlar kəndə girəndə qardaşım tez ratsiya ilə xəbər verib ki, ehtiyatlı olsunlar, hamı müdafiəyə qalxsın. Ancaq qardaşım xəbəri ötürənə qədər mənim atamın evinə yüzədək erməni qulduru hücum çəkmişdi. Atam döyüşçü idi. Ermənilər onun başına 50 min manat qoymuşdular. Deyirdilər ki, Novruz kişini aradan götürmək lazımdır, döyüşçüdür, hamını ayağa qaldıra bilər. Onu öldürüb kəndi rahat talamaq istəyirdilər. Sonradan öyrəndik ki, qardaşım Zakir elə döyüş postunda vuruşaraq şəhid olub. Subay oğlan idi, ondan geriyə bir yadigarı da qalmadı.

Ailə üzvlərimiz - atam Novruz Novruzov, anam Adilə Novruzova, bacılarım 15 yaşlı Rübabə və 17 yaşlı Rahilə Novruzovalar, 19 yaşlı qardaşım Barat Novruzov isə həmin gecə evdə olublar. Zəminə, Elmira və mən ailəli idik deyə faciə bizi ayrı məkanlarda yaxaladı. Ermənilər ata evimə sanki bir ailəni yer üzündən silməyə gəlmişdilər. Bizim ailədən beş, yoldaşımgilin ailəsindən isə dörd nəfər erməni vəhşiliyinin qurbanı oldu. Ümumilikdə həmin gün qohum-əqrəbadan 26 şəhidimiz oldu. Balaca bir kənd idi. O vaxt kəndi müdafiə üçün hərbçilərimiz gəlmişdilər, amma kömək gec çatdığı üçün döyüşən kənd sakinlərinin də gücü tükənmişdi.

- Aşkar ölümdən necə qurtuldunuz?

- Mən həmin vaxt yeddi il idi ki, ailə qurmuşdum. Yoldaşımgilin evi bir az aralıda idi. Ermənilər atamgili öldürüb, evi talayandan sonra bizim evə tərəf irəliləmişdilər. Qayınatam şəhid oldu, qayınanam yaralandı. İki bacısının oğlanları onu tez xəstəxanaya çatdırmaq istədilər. Onlardan birinin UAZ markalı maşını vardı. Yaralını maşına qoyub meşənin içi ilə Şuşa xəstəxanasına çatdırmaq üçün yola düşdülər. Sonra bildik ki, bir az irəlidə ermənilər maşının qabağını kəsiblər. Maşındakıların hamısını meşənin içərisində dərə var idi, orada güllələyərək qətlə yetiriblər. Maşın güllədən deşik-deşik idi. Ürəkləri soyumamış, hamısının alın nahiyəsindən güllə ilə vurmuşdular. Bizim ümumilikdə doqquz nəfər ailə üzvümüzü ermənilər Meşəli qətliamında amansızlıqla öldürüblər.

Mən isə evimizdə qalmışdım, çıxa bilmirdim. Qonşumuzda bir oğlan var idi, Ramil, Allah ona rəhmət eləsin! O özünü atdı bizim evə ki, döyüşə-döyüşə bizi də müdafiə etsin. Evdə sobanın borusunu çıxarıb taxdı avtomatın ağzına ki, səs güclü çıxsın, ermənilər qorxsunlar. Ramil gördü ki, ermənilərin sayı artır, bizə qışqırdı ki, qadınlar, qızlar, hamınız tez çıxın, qaçın buradan. Altı ayın gəlinini də götürdüm, üzüyuxarı meşəyə tərəf qaçdıq. Hay sala-sala ki, bəlkə, kimsə bizə köməyə çatar.

- Çiçək xanım, bir qardaşınızın əsir götürüldüyünü dediniz... Onun taleyi necə olub?

- 19 yaşlı qardaşım Baratı evdən əsir götürüb aparmışdılar. Barat da atamla birlikdə evdə vuruşub. Pəncərədən atamın vurulduğunu görüb, çarəsizlikdən qaçıb yanına. Sonra baxıb ki, ermənilər qonşu evin həyətindən benzin götürüb evimizə tökürlər ki, yandırsınlar. Barat köməksiz qalıb, təslim olub. Onu əli-qolu bağlı kənddən üç kilometr uzağa aparıblar ki, orada işgəncə versinlər. Orada maşını saxlayıblar. Erməni maşından aralananda Barat özünü öldürmək üçün on metr hündürlükdəki qayanın kənarından atıb. Ermənilər elə biliblər, ölüb, amma çayın içinə düşüb, sanki Allah saxlayıb. Qolları arxadan bağlı, ayaqyalın soyuq qış günü qaçmağa başlayıb. O qardaşım sağ qaldı, şükür Allaha! Onu mən böyütdüm, evləndirdim. İndi Allah qorusun, iki oğlu, bir qızı var.

Ermənilərin bizim başımıza açdığı oyunları danışmaq mənə həddən artıq çətindir. Görün neçə il keçib, amma hər dəfə danışanda yaramız ilk günkü kimi qanayır.

- Bəs ailənizin digər üzvləri necə, onlardan necə xəbər tutdunuz?

- Ata evimin həyətində tövlə var idi. Anam orada heyvanlara yem verirmiş. Tövlənin qapısını açanda güllə ilə vurmuşdular. Üstəlik, anamı neçə yerdən bıçaqlamışdılar. Bacım Rübabə səsə çıxıb qaçanda elə qapının ağzında güllə ilə ürəyindən vurmuşdular. Atamı evin içərisində yandırmışdılar.

Bacım Rahilə də qonşunun qızı ilə qaçmaq istəyəndə vurmuşdular. Qonşunun qızı yaralandı, bacım isə öldü. Bacım vurulan yerin yanında qaz balonunu partlatdılar ki, nəşini götürə bilməyək.

Hər il bu ərəfədə canımızdan can qopur. İnsan insana belə qəddarlıq etməz ki, ermənilər bizə bu cür faciə yaşatdılar...

O qətliamdan sonra hamı qorxurdu. Heç kim gecə yuxuya gedə bilmirdi. Bizim kəndimizin ətrafında ermənilər çox idi. Xocalı ilə bizim aramızda 40 dəqiqəlik yol var idi. Ermənilər başımıza hər cür müsibət açdılar. Qohumlarımızdan meşədə nəşi qalanlar oldu ki, heç götürə də bilmədik.

- Əzizlərinizdən heç kimin nəşini götürə bilmədiniz?

- O vaxt sakinlər şəhid olanların bir qismini kənddə cərgə ilə basdırmışdılar. Başdaşı da qoymamışdılar. Sonra qayıdıb çıxarmış, Laçın yolunda “Meşə yolu” deyilən ərazidə basdırmışdılar. Daha dəqiq desəm, bizim əzizlərimiz Laçının Fərraş kəndində dəfn olunublar. Məzarlarının üstünə şəkillərini də vurublar.

Azərbaycan Ordusunun qarşısında şəhid ailəsinin üzvü kimi baş əyirəm. Əsgərlərimiz bizim torpaqlarımızı mənfur düşməndən azad etdilər, ürəyimizə su səpdilər.

Könül Cəfərli

Oxu.Az


Etiket:
Xəbərlər

Ikinci Dünya savaşında həlak olan Aşıq İdris

12.05.2024

9 may 2024-cü ildə “Xəmsə” şadlıq evində Basarkeçər rayon Daşkənd icmasının görüşü keçirilmişdir.

11.05.2024

Nərimanlı kənd sakinləri, o cümlədən Qarabağ müharibəsinin bir qrup iştirakçısı ilə görüş keçirilib. Nərimanlı sakinlərinə üzvlük vəsiqələri TƏQDİM OLUNUB.  

10.05.2024

Basarkeçər rayon Daşkənd icmasının görüşündə tədqiqatçı-jurnalist Araz Yaquboğlunun çıxışı

10.05.2024

Əhliman Əmiraslanov: Azərbaycan xalqının Ulu Öndərə olan məhəbbəti əbədidir

10.05.2024

NARINCI YUXULAR

08.05.2024

ÇİÇƏYİN SÖZ KƏRPİCLƏRİ

08.05.2024

NƏQA MİNMƏK NƏDİR?

08.05.2024

Sona Abbasəliqızı Türkiyədə “İlin tarixi roman yazarı” ödülünə sahib oldu

28.04.2024

Oxuduğu məktəbdə adı əbədiləşən - ŞƏHİD ELŞAD HƏMİDOV.

20.04.2024

Mədəniyyətimizin zənginləşməsində Aşıq Ələsgər amilindən istifadə mexanizmi

16.04.2024

Aşıq Ələsgər xalqımızın Qərbi Azərbaycandan deportasiyası dövrünün qurbanı, canlı şahidi kimi

01.04.2024

ORDA BİR KƏND VAR, UZAQDA... DOĞMA QARAQOYUNLUM - FOTO

26.03.2024

NOVRUZ XALQIMIZIN MİLLİ BAYRAMIDIR!

20.03.2024

Bayram Aslanov “Heydər Əliyevin 100 illiyi” yubiley medalı ilə təltif edilib - Fotolar

19.03.2024

16 mart 2024-cü ildə Qərbi Azərbaycan İcmasında Gənclər Şurasının üzvləri ilə görüş keçirilib.

16.03.2024

Niyə məhz Qurbani?

04.03.2024

Meşəli kəndində ailəsi qətlə yetirilən qadın: “Atamı diri-diri yandırdılar, anamı, bacımı güllələdilər” - FOTO

26.02.2024

Milli düşmənçiliyə qarşı etiraz səsini ucaldan ŞƏXSİYYƏT – FOTOLAR

24.02.2024

Qərbi Azərbaycanın rayonları və kəndləri üzrə icma sədrləri və Azərbaycan Respublikasının ərazi vahidləri üzrə nümayəndələrinin 1-ci toplantısı keçirilib

24.02.2024

Qərbi Azərbaycan kəndləri – Cıvıxlı

21.02.2024

Pəmbək. (Göldək)

21.02.2024

BÖYÜK NƏRİMANLILAR SİLSİLƏSİNDƏN - QURBANOV ELŞƏN MAHMUD OĞLU

17.02.2024

Prezidentin andiçmə nitqi: inkişafın yeni “yol xəritəsi”

16.02.2024

BÖYÜK NƏRİMANLILAR SİLSİLƏSİNDƏN YAZIÇI, PUBLİSİST QƏDİR ASLAN 
 

14.02.2024

Qərbi Azərbaycan İcmasında Basarkeçər rayonunun alimləri ilə görüş keçirilib.

12.02.2024

QOŞABULAQ

06.02.2024

DƏDƏ ƏLƏSGƏRİN 60 YAŞLI MÜRİDİ

16.01.2024

DƏDƏ ƏLƏSGƏR SEVDALI İŞ ADAMI

15.01.2024

60 YAŞIN MÜBARƏK!

15.01.2024

AŞIQ İSLAM YUSİFOV
(1893-1968)

12.01.2024

Milli dövlətçilik tariximizin məğrur lideri

28.12.2023

Sosial Tədqiqatlar Mərkəzinin təşkilatçılığı ilə "Qərbi Azərbaycan yolunda" adlı konfrans keçirilir - FOTOLAR

28.12.2023

GÖYÇƏ MAHALI, BASARKEÇƏR RAYONU. BALA MƏZRƏ KƏNDİNİN QISA TARİXİ

27.12.2023

AZƏRBAYCAN AŞIQ POEZIYASININ GÖRKƏMLİ NÜMAYƏNDƏLƏRİNDƏN BİRİ ŞAİR, USTAD AŞIQ NÖVRƏS İMANIN 120 İLLİK YUBİLEY TƏDBİRİ KEÇİRİLİB

26.12.2023

İLAHİ EŞQİN TƏRCÜMANI

24.12.2023

Müzəffər Ali Baş Komandan, Qarabağın Fatehi, sizi doğum günü münasibətilə təbrik edirk!

24.12.2023

Həsən Xəyallının şeirlərində dini məqamlar. “Qıfılbənd”in təhlili

21.12.2023

BÖYÜK MƏZRƏ - GÖYÇƏ MAHALI

10.12.2023

Dekabrın 7-də Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının Vəcihə Səmədova adına Sərgi Salonunda Qərbi Azərbaycan əsilli rəssamların əsərlərindən ibarət sərgi açılıb.

07.12.2023

Tanınmış hərbi ekspert Telman Qasımov İrəvana səfər edib.    

05.12.2023

HƏYATDA ÖZÜMÜ XOŞBƏXT ADAM HESAB EDİRƏM Ki, HEYDƏR ƏLİYEVLƏ BİRGƏ İŞLƏDİM

04.12.2023

AMEA müxbir üzvü, Basarkeçər rayon icma sədri, professor Nuru Bayramov İnönü Universitetinin “Fəxri Doktoru” seçilib - FOTOLAR.

03.12.2023

 Bax, biz Göyçə torpağındayıq...

29.11.2023

BAKI DÖVLƏT UNİVERSİTETİNDƏ “Qərbi Azərbaycanda türk müsəlman abidələrinin erməni vandallığına məruz qalması” mövzusunda elmi seminar keçirilib - FOTOLAR

25.11.2023

SƏHRADA YALQIZLIQ

25.11.2023

Azərbaycanda ilk dəfə “Qərbi Azərbaycana qayıdış” festival-konqres keçirilir FOTO

23.11.2023

İcma: Paşinyan hökumətindən azərbaycanlıların Ermənistanda öz dədə-baba yurdlarına qayıdış hüququnu tanımasını gözləyirik

21.11.2023

“Azərbaycan Bayrağı” ordeni və “Vətən uğrunda” medalı ilə təltif olunan - MÜBARİZ QULUYEV BABACAN KƏND İCMASININ SƏDRİ SEÇİLDİ-FOTOLAR

14.11.2023

Xankəndi şəhərində Vətən müharibəsində əldə edilən Zəfərin üçüncü ildönümünə həsr olunan hərbi parad keçirilib

08.11.2023
Bütün xəbərlər