İstedadlar sorağında - Nicat Həşimzadə

21:14 / 18.01.2019

  Şəhadət Qul kimlərə uduzmaq istəmir?

(hekayə)

Şəhadət Qulun həyəcanları,  iztirabları bitmək bilmirdi. Uzun ayların işsizliyi, aclığı, arvadının həqarətli sözləri onu qocaltdı, gücdən, nüfuzdan saldı. Kişiyə gərək hamıdan əvvəl öz arvadı hörmət qoya. Arvadından hörmət görməyən kişi cəmiyyət içində də hörmətsiz olur, məsxərəyə qoyulur. Yaşlı kişilərin saatlarla şəhərin ucuz kafelərində oturub evinə getməməsinin səbəbini arvad deyingənliyində axtarmaq lazımdır. Arvad yazıq da neyləsin axı? Evdə uşaqlar yaxşı yeməklər, yeni paltarlar istəyirlər. Kişi də səhər evdən çıxır, bir də gecə qayıdır. Uşaqlar da ananın baş-beynini xarab edirlər.  

Şairlər tez-tez 28 maydakı “İşsizlər” çayxanasına yığışıb bir manatlıq çay sifariş edirlər. Gedəcək yerləri olmadığı üçün bir manata çay alıb 3-4 saat  vaxt keçirirlər. Burada çox ciddi adamlarla tanış  olmuşam. Cibləri boş olsa da, başları dolu olan bir neçə insanı tanımışam. Şəhadət Qulu qul vəziyyətinə salanlar ədəbiyyatda pulu hesabına diktə edənlər idi. Bu adamlar ədəbiyyatı monopoliyaya aldıqları üçün bütün yazar, şairləri özlərinə möhtac etmişdilər. Həqiqəti yazmaq istəyən adamları aclığa məhkum edib iradəsini sındırmağa çalışırdılar. Subay yazarlar üçün vəziyyət bir qədər dözülən idi. Evli yazarlarsa dözülməzliyin ən üst həddini yaşayırlar. Şəhadət Qul görürdü ki, səhərdən axşama, günortadan gecəyə qədər ədəbi tənqidçilər ancaq vəzifəli yazıçıları tərifləyirlər. Düşünürdü ki, ədəbi tənqidçi olduğu kimi, ədəbi tərifçi də olmalıdır. Bu iki sahə üzrə mütəxəssisləri ayrı-ayrılıqda yetişdirmək, oxutmaq, təhsil vermək lazımdır. Qonorar alan kimi bütün pullarını dostlarla yeyib- içməyə xərcləməyə öyrəşən qələm adamları evə pul apara bilmirlər. Arvad töhmətləri belə məqamlarda on qat daha təsirli olur. Şəhadət Qula kəskin yazılar yazdığına görə soyuq münasibət göstərirlər. Televiziya kanalları onu proqrama dəvət edəndə 10 dəqiqəlik danışığının 7 dəqiqəsini kəsirlər. Keçən dəfə də lap böyük axmaqlıq edib vəzifəli şair Dilxoş Dərbədəri tənqid edib. Həmin hissəni montajda kəssələr də söhbət gedib Dilxoş Dərbədərin qulağına çatıb. Dilxoş da bu dəfə dilxoşluq etmədən TV kanalın rəhbərliyinə zəng edib tapşırıq verib ki, bir də bu gədəni efirə çıxartmayın. Şəhadət qapıları üzünə öz cəsarətli hərəkətləri ilə bağlayırdı. Şəhadət bilirdi ki, Dilxoşun böyük nüfuzu var, onu qəzetlərin qonorarından, nəşriyyatların dəstəyindən məhrum edəcək. Amma yenə də tərsliyinə salıb inadından dönmədi. Şəhadət Qul onu da bilirdi ki, Azərbaycanda kitablar iki əsas qrupa bölünür:

1)      Çörək verən kitablar

2)      Çörək verməyən kitablar

Çörək verən kitablar bəzi gənc yazarların və həyasız tənqidçilərin dolanışıq yeri idi. Aclıqdan əziyyət çəkəndə çörək verən kitablar haqqında təmtəraqlı yazılar yazıb iki dənə şax yüzlük alırdılar. Arvadı tez-tez deyirdi ki, Şəhadət, qurban olum, uşaqlar aclıqdan ölür, sən də Dilxoşun, ya da Cəmal Feyzullanın kitabını təriflə, pul al, axı belə yaşamaq olmaz, bizim ömrümüz getdi, biz cavanıq, ancaq bu uşaqlar yazıqdır axı. Bax, Məşədi Kəblə Qasım nəvəsinin adını Cəmal qoyub. Bax, Məmməd Azəroğlu Cəmalın əsərləri haqqında ayrıca kitab yazdı. Dilxoşla da münasibəti korlanmasın deyə nəvəsinin adını Dilxoş qoydu. Sən niyə belə avamsan? Axı daha yaxşı yerlərdə olmaq sənin haqqındır.

-          Fatimə, birin bilirsən, beşin bilmirsən e. Bəs bu uşaqlar böyüyüb biləndə ki, ataları yaltaq, vicdansız olub, necə yaşayacaqlar? Utanıb ölüb yerə girəcəklər. Bir də ki, sənin dediyin o yaxşı yerlərin “yaxşı” qiyməti var e.

-          Bəs nə edək, necə dolanaq?

-          Bilmirəm, şərtlər çox çətindir. Nə qədər ziyalını, fikir adamını maddi ehtiyaclara məhkum edərək, çörəklə imtahana çəkərək məhv etdilər, özlərinə oxşatdılar.

 

Şəhadət Qul hər gecə yatanda özünə söz verirdi ki, daha heç kəsi tənqid etməyəcək. Qaşınmayan yerdən qan çıxartmayacaq. Ancaq bacarmırdı, yaltaqlığa, riyakarlığa kənardan səssizcə tamaşa edə bilmirdi.  “Yeni müsibət” qəzetinin redaktoru Uzun Çənə orden alanda Qulun bütün ümidləri məhv oldu. Şəhadət redaktor Uzun Çənəyə sonuncu mogikan kimi baxırdı. Amma olmadı, alınmadı. Bu dəfə də ümidlər daşa dəydi. Ümidlərinin daşa dəyməsi Şəhadət Qul üçün yeni hadisə deyildi. Zamanla ümidlərinin daşa dəyməsinə vərdiş etmişdi, hərdən daşa vurmağa ümid tapmayanda, ya da ümidini döyməyə daş tapmayanda darıxırdı. “Ümidlə daş” oyunu həyatının ayrılmaz hissəsinə çevrilmişdi. Belə baxanda yaxşı addır a, məsələn, kimsə məşhur yas verilişinə alternativ addım atmaq istəsə, “Ümidini daşla” adlı TV proqram aça bilər. Yəqin ki, Dilxoşla Cəmalın iksindən biri bu proqrama sponsorluq edərlər. Əsas odur ki, aparıcı xanım  həyat həqiqətini Dilxoşun, Cəmalın, ya da elə hər iksinin yatağında axtarsın. Dostları ona Qul deyirlər, Şəhadəti demək istəmirlər. Zarafat bir yana, Şəhadət adı insanın məsuliyyətin birə-beş artırır. Atası oğluna Şəhadət adın ona görə qoymuşdu ki, 5 qızdan sonra oğlu olmuşdu, ata da əhdinə sadiq qalmış, Allaha təşəkkür bildirmək üçün oğluna Şəhadət adını vermişdi. “Yeni müsibət” qəzetinin redaktoru Uzunçənə mükafat alandan sonra Şəhadət Qulun daxilində nələrsə sındı, daxilində nələrsə sınsa da, mübarizəsini davam etdirmək istədi. Mübarizəni davam etdirmək istəsə də, uşaqların aclığı, Fatimənin etirazları onu cəsarətli addımlar atmaqdan çəkindirdi. Fatiməni nədəsə günahkar bilmək haqsızlıq olardı. Dövr və şərtlər çox ağır idi. Yaltaqlığın təbliğ olunduğu  və yaltaqların cəmiyyətə ziyalı kimi təqdim edildiyi şəraitdə nə qədər Fatimələr ərlərinə etiraz edirlər. Axı, qadın nə qədər ideal olsa da, övladının aclığına dözə bilmir və uşağın atasına acıqlanır.

Şəhadət evdə tək qalanda əsəbdən ağlayırdı, özünə təsəlli vermək üçün səbəb tapa bilmirdi.  Elə bu gün də qeyri-adi heç nə olmayacaq. Şair dostu Aydın Zülmətin cibinə güclə qoyduğu “Mançester” qutusundan bir siqaret çıxarıb yandıracaq və dərin düşüncələrə dalacaq, ürəyində deyinəcək:

-          Nə qədər ki, Dilxoş kimilər, Cəmal kimilər var, heç nə dəyişməyəcək, heç nə düzəlməyəcək.


Etiket:
Xəbərlər

Gülzar nənə ilə Kitab bayramı

26.04.2019

İçimdən göyərən dərdimdi Göyçə…   II HİSSƏ

25.04.2019

Ermənistanda Türk toponimlərinin dəyişdirilməsi

24.04.2019

Qərbi Azərbaycan (Ermənistan) kolanıları

24.04.2019

Asif Ata. Deyimlər (“Rəmzlər” Bitiyindən)

23.04.2019

Səfəvilər dövründə Azərbaycan dili

23.04.2019

Bizim Kino - Qanlı Zəmi 

22.04.2019

Göyce.az Azər Abdullanın "Qəmərlidən keçən qatar"  hekayəsini təqdim edir.

21.04.2019

Qardaşını və oğlunu şəhid verən yeganə Xalq yazıçımız

21.04.2019

Viktor Hüqo və onun "Paris Notr-Dam kilsəsi"

20.04.2019

Qəlbində vətən həsrəti inildəyən şair...

19.04.2019

Başlıbel qətliamından 26 il ötür - İşğaldakı Şəhid ruhlar məskəni...

19.04.2019

Özünü ölümə atıb əsgərlərini xilas edən komandir: Elnur Əliyevin həyat yolu- FOTOLAR

18.04.2019

Özündən 60 yaş böyük kişi ilə evlənən dahi qızcığaz

17.04.2019

URVATLI SÖZÜN İŞIĞINDA

17.04.2019

Əliyev İsmayıl Hüseyn oğlu

16.04.2019

Azərbaycandilli mətbuat Ermənistanda qadağaya məruz qalanda, Bakıda erməni dilində qəzet və jurnallar çıxıb

16.04.2019

"Böyük Ermənistan və ermənilərin xilası”: ABŞ nədən Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətini tanımadı...

15.04.2019

BAĞLAYIN GÜNAHKAR PƏNCƏRƏLƏRİ
       (Məsum günahkar Elina üçün )

15.04.2019

Xain bəd qandırar a yara məndən-Növrəs İmanın şeirləri

14.04.2019

Rusiya sovetləşmə müqabilində Zəngəzur, Göyçə, Dərələyəz mahalları Ermənistana vermişdir.

14.04.2019

Kişilik məktəbi (Hekayə)

13.04.2019

Xatirə Həsrət Göyçənin şeirləri

12.04.2019

Erməni tarixçi ermənilərin qədim xalq olması barədə iddiaları alt-üst etdi – Video

12.04.2019

“BÜTÜN QƏLƏBƏLƏR – QAN RƏNGİNDƏDİR”

12.04.2019

XIX əsrin əvvəllərində Qarabağ və Gəncə xanlıqlarının inzibati vahidləri və əhalisi

11.04.2019

Müəllim ucalığı

11.04.2019

Ənəlhəqq həqiqəti...

10.04.2019

Namiq Məna: Meyxanada bədahətən şeir deyən elə adamlar göstərərəm sizə, özünə şairəm deyən bir ay evində oturub fikirləşsə, o sözləri yaza bilməz.

10.04.2019

Rəşid Göyçənin şeirləri

09.04.2019

AŞIQ ŞAHSOLTAN – 70   SAZLI-SÖZLÜ BİR DÜNYANIN RƏNGLƏRİ

09.04.2019

17 nəfərin diri-diri yandırıldığı gün-AĞDABAN SOYQIRIMI

08.04.2019

İlk baxışdan ilk məhəbbət

07.04.2019

Füzuli Sabiroğlunun şeirləri

06.04.2019

Bir toponimin hikməti

06.04.2019

Richard Branson - Hər şeyi kənara qoy! GİRİŞ VƏ ET!...

05.04.2019

Sarınər gədiyinə varanda

05.04.2019

Göyçə gölünün pıçıltıları

04.04.2019

Aprel şəhidləri - Fotolorla

04.04.2019

İstedadlar sorağında - Rəşid Bərgüşadlı

03.04.2019

İtirdiklərimiz!...

02.04.2019

Gizlin dəfn edilən böyük aktyor - Adil İsgəndərovu niyə kimsə yada salmadı...

01.04.2019

Ləngərli kişi

01.04.2019

İşğalçı Rusların dərsini verən Səfəvi hökmdarı - II Şah Abbas

31.03.2019

1918-ci il azərbaycanlıların soyqırımı. Bakıda mart qırğınları

31.03.2019

Aşıq Alının yeddi divanisi

30.03.2019

"Mikoyan Dağlıq Qarabağ və Zəngəzurun Ermənistana verilməsinə ən kəskin etiraz edənlərdən olub"

30.03.2019

Bu torpaqda izin qaldı...

29.03.2019

“Erməni-qriqoryan kilsəsi XIX əsr ərzində alban irsini məhv edib, qarət edirdi”

28.03.2019

Vətən, başın sağ olsun

28.03.2019
Bütün xəbərlər