İstedadlar sorağında - Nicat Həşimzadə

21:14 / 18.01.2019

  Şəhadət Qul kimlərə uduzmaq istəmir?

(hekayə)

Şəhadət Qulun həyəcanları,  iztirabları bitmək bilmirdi. Uzun ayların işsizliyi, aclığı, arvadının həqarətli sözləri onu qocaltdı, gücdən, nüfuzdan saldı. Kişiyə gərək hamıdan əvvəl öz arvadı hörmət qoya. Arvadından hörmət görməyən kişi cəmiyyət içində də hörmətsiz olur, məsxərəyə qoyulur. Yaşlı kişilərin saatlarla şəhərin ucuz kafelərində oturub evinə getməməsinin səbəbini arvad deyingənliyində axtarmaq lazımdır. Arvad yazıq da neyləsin axı? Evdə uşaqlar yaxşı yeməklər, yeni paltarlar istəyirlər. Kişi də səhər evdən çıxır, bir də gecə qayıdır. Uşaqlar da ananın baş-beynini xarab edirlər.  

Şairlər tez-tez 28 maydakı “İşsizlər” çayxanasına yığışıb bir manatlıq çay sifariş edirlər. Gedəcək yerləri olmadığı üçün bir manata çay alıb 3-4 saat  vaxt keçirirlər. Burada çox ciddi adamlarla tanış  olmuşam. Cibləri boş olsa da, başları dolu olan bir neçə insanı tanımışam. Şəhadət Qulu qul vəziyyətinə salanlar ədəbiyyatda pulu hesabına diktə edənlər idi. Bu adamlar ədəbiyyatı monopoliyaya aldıqları üçün bütün yazar, şairləri özlərinə möhtac etmişdilər. Həqiqəti yazmaq istəyən adamları aclığa məhkum edib iradəsini sındırmağa çalışırdılar. Subay yazarlar üçün vəziyyət bir qədər dözülən idi. Evli yazarlarsa dözülməzliyin ən üst həddini yaşayırlar. Şəhadət Qul görürdü ki, səhərdən axşama, günortadan gecəyə qədər ədəbi tənqidçilər ancaq vəzifəli yazıçıları tərifləyirlər. Düşünürdü ki, ədəbi tənqidçi olduğu kimi, ədəbi tərifçi də olmalıdır. Bu iki sahə üzrə mütəxəssisləri ayrı-ayrılıqda yetişdirmək, oxutmaq, təhsil vermək lazımdır. Qonorar alan kimi bütün pullarını dostlarla yeyib- içməyə xərcləməyə öyrəşən qələm adamları evə pul apara bilmirlər. Arvad töhmətləri belə məqamlarda on qat daha təsirli olur. Şəhadət Qula kəskin yazılar yazdığına görə soyuq münasibət göstərirlər. Televiziya kanalları onu proqrama dəvət edəndə 10 dəqiqəlik danışığının 7 dəqiqəsini kəsirlər. Keçən dəfə də lap böyük axmaqlıq edib vəzifəli şair Dilxoş Dərbədəri tənqid edib. Həmin hissəni montajda kəssələr də söhbət gedib Dilxoş Dərbədərin qulağına çatıb. Dilxoş da bu dəfə dilxoşluq etmədən TV kanalın rəhbərliyinə zəng edib tapşırıq verib ki, bir də bu gədəni efirə çıxartmayın. Şəhadət qapıları üzünə öz cəsarətli hərəkətləri ilə bağlayırdı. Şəhadət bilirdi ki, Dilxoşun böyük nüfuzu var, onu qəzetlərin qonorarından, nəşriyyatların dəstəyindən məhrum edəcək. Amma yenə də tərsliyinə salıb inadından dönmədi. Şəhadət Qul onu da bilirdi ki, Azərbaycanda kitablar iki əsas qrupa bölünür:

1)      Çörək verən kitablar

2)      Çörək verməyən kitablar

Çörək verən kitablar bəzi gənc yazarların və həyasız tənqidçilərin dolanışıq yeri idi. Aclıqdan əziyyət çəkəndə çörək verən kitablar haqqında təmtəraqlı yazılar yazıb iki dənə şax yüzlük alırdılar. Arvadı tez-tez deyirdi ki, Şəhadət, qurban olum, uşaqlar aclıqdan ölür, sən də Dilxoşun, ya da Cəmal Feyzullanın kitabını təriflə, pul al, axı belə yaşamaq olmaz, bizim ömrümüz getdi, biz cavanıq, ancaq bu uşaqlar yazıqdır axı. Bax, Məşədi Kəblə Qasım nəvəsinin adını Cəmal qoyub. Bax, Məmməd Azəroğlu Cəmalın əsərləri haqqında ayrıca kitab yazdı. Dilxoşla da münasibəti korlanmasın deyə nəvəsinin adını Dilxoş qoydu. Sən niyə belə avamsan? Axı daha yaxşı yerlərdə olmaq sənin haqqındır.

-          Fatimə, birin bilirsən, beşin bilmirsən e. Bəs bu uşaqlar böyüyüb biləndə ki, ataları yaltaq, vicdansız olub, necə yaşayacaqlar? Utanıb ölüb yerə girəcəklər. Bir də ki, sənin dediyin o yaxşı yerlərin “yaxşı” qiyməti var e.

-          Bəs nə edək, necə dolanaq?

-          Bilmirəm, şərtlər çox çətindir. Nə qədər ziyalını, fikir adamını maddi ehtiyaclara məhkum edərək, çörəklə imtahana çəkərək məhv etdilər, özlərinə oxşatdılar.

 

Şəhadət Qul hər gecə yatanda özünə söz verirdi ki, daha heç kəsi tənqid etməyəcək. Qaşınmayan yerdən qan çıxartmayacaq. Ancaq bacarmırdı, yaltaqlığa, riyakarlığa kənardan səssizcə tamaşa edə bilmirdi.  “Yeni müsibət” qəzetinin redaktoru Uzun Çənə orden alanda Qulun bütün ümidləri məhv oldu. Şəhadət redaktor Uzun Çənəyə sonuncu mogikan kimi baxırdı. Amma olmadı, alınmadı. Bu dəfə də ümidlər daşa dəydi. Ümidlərinin daşa dəyməsi Şəhadət Qul üçün yeni hadisə deyildi. Zamanla ümidlərinin daşa dəyməsinə vərdiş etmişdi, hərdən daşa vurmağa ümid tapmayanda, ya da ümidini döyməyə daş tapmayanda darıxırdı. “Ümidlə daş” oyunu həyatının ayrılmaz hissəsinə çevrilmişdi. Belə baxanda yaxşı addır a, məsələn, kimsə məşhur yas verilişinə alternativ addım atmaq istəsə, “Ümidini daşla” adlı TV proqram aça bilər. Yəqin ki, Dilxoşla Cəmalın iksindən biri bu proqrama sponsorluq edərlər. Əsas odur ki, aparıcı xanım  həyat həqiqətini Dilxoşun, Cəmalın, ya da elə hər iksinin yatağında axtarsın. Dostları ona Qul deyirlər, Şəhadəti demək istəmirlər. Zarafat bir yana, Şəhadət adı insanın məsuliyyətin birə-beş artırır. Atası oğluna Şəhadət adın ona görə qoymuşdu ki, 5 qızdan sonra oğlu olmuşdu, ata da əhdinə sadiq qalmış, Allaha təşəkkür bildirmək üçün oğluna Şəhadət adını vermişdi. “Yeni müsibət” qəzetinin redaktoru Uzunçənə mükafat alandan sonra Şəhadət Qulun daxilində nələrsə sındı, daxilində nələrsə sınsa da, mübarizəsini davam etdirmək istədi. Mübarizəni davam etdirmək istəsə də, uşaqların aclığı, Fatimənin etirazları onu cəsarətli addımlar atmaqdan çəkindirdi. Fatiməni nədəsə günahkar bilmək haqsızlıq olardı. Dövr və şərtlər çox ağır idi. Yaltaqlığın təbliğ olunduğu  və yaltaqların cəmiyyətə ziyalı kimi təqdim edildiyi şəraitdə nə qədər Fatimələr ərlərinə etiraz edirlər. Axı, qadın nə qədər ideal olsa da, övladının aclığına dözə bilmir və uşağın atasına acıqlanır.

Şəhadət evdə tək qalanda əsəbdən ağlayırdı, özünə təsəlli vermək üçün səbəb tapa bilmirdi.  Elə bu gün də qeyri-adi heç nə olmayacaq. Şair dostu Aydın Zülmətin cibinə güclə qoyduğu “Mançester” qutusundan bir siqaret çıxarıb yandıracaq və dərin düşüncələrə dalacaq, ürəyində deyinəcək:

-          Nə qədər ki, Dilxoş kimilər, Cəmal kimilər var, heç nə dəyişməyəcək, heç nə düzəlməyəcək.


Etiket:
Xəbərlər

Azərbaycan dili aşiqlərin dilidir... -Buludxan Xəlilov, filologiya üzrə elmlər doktoru, professor

19.08.2019

Fətəli xan Xoyski - Erməni gülləsi ilə arxadan vurulan Azərbaycanın ilk Baş naziri

19.08.2019

Gec deyil... - Oqtay Rzanın - ŞEİRLƏRİ

18.08.2019

Xəlil bəy nə zaman vəfat edib? - Övlad acısı, ağır xəstəlik

18.08.2019

Aman Allah 

17.08.2019

ADIYAMAN

17.08.2019

Kiçik Vyetnam böyük Çinin burnunu necə “ovdu”? - 28 günlük müharibənin tarixi

16.08.2019

Əli bəy Hüseynzadənin açılmayan sevgi məktubu - Mətn

15.08.2019

REY BREDBERI  “Dəryaz” 

14.08.2019

Onun həyatındakı qadınlar ya dəli oldu ya intihar etdi - Pikasso

14.08.2019

Tuvalılar Böyük Vətən Müharibəsində

12.08.2019

Oğuzlar və Türk kimliyi - Cahandar Bayoğlunun elmi məqaləsi

11.08.2019

Ən qədim insanların 500 min il əvvəl Naxçıvanda yaşadıqları təsdiqləndi

10.08.2019

“Yeni Gundem” İnformasiya Agentliyinin 2 yaşı tamam olur.

10.08.2019

Böyük Nərimanlılar silsiləsindən - Şair Şahmalı Əliyev  Bəlkə qala sözüm, dünya.  

09.08.2019

Uşaq yaşlarından məhkum olan görkəmli jurnalistimiz

09.08.2019

Vampirlər həqiqətdirmi? – İlginc faktlar

08.08.2019

MƏCNUN GÖYÇƏLİ RÜBAİLƏRİ

08.08.2019

Şadlinskilər

07.08.2019

Yazıçı olmaq istəyənlərə Stefen Kinqdən 22 vacib məsləhət

06.08.2019

Atasından miras qalmış taxta 52 il sahib çıxmış hökmdar

06.08.2019

Xəstəsinin evinə bazarlıq edən həkim – MARAQLI ADAM

05.08.2019

General Sisianovun erməniləri “İT” adlandırdığı 214 illik tarixi məktubu  

04.08.2019

Mən də ölülərin xalq şairiyəm - Telman Hüseyn Anadilin şeirləri

03.08.2019

Misir fironları əslən qafqazlıdır - Alman alimlərindən sensasion tədqiqat

03.08.2019

TİTANİK GƏMİSİ HAQQINDA BİLMƏDİYİNİZ BÜTÜN MARAQLI MƏLUMATLAR BİR ARADA

02.08.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” - FİLM KİMİ HEKAYƏT – VI HİSSƏ - SON - VİDEO

01.08.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” - FİLM KİMİ HEKAYƏT - V HİSSƏ

31.07.2019

Ərəb Əmirliklərində çalışan xanım alimimiz: Hər il  28 Mayla bağlı müsabiqə keçirir, tələbələri milli hədiyyələrlə mükafatlandırıram  

31.07.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” - FİLM KİMİ HEKAYƏT - IV HİSSƏ

30.07.2019

Böyük rəhbərə son dəfə qurban gedən kiçik adamlar.

30.07.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” - FİLM KİMİ HEKAYƏT - III HİSSƏ

29.07.2019

Tanrının “Oxu” təlimi

29.07.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” – FİLM KİMİ HEKAYƏT – II HİSSƏ

27.07.2019

Qan içində sevgi, 27 illik həsrət, “məni öldür, get...” – FİLM KİMİ HEKAYƏT – I HİSSƏ

26.07.2019

Qondarma bəylər

25.07.2019

Eldar Baxış oğlunun cəsədi qucağında evə keçdi – Hadisənin şahidi yazır...

25.07.2019

ƏLİBALA HACIZADƏ: HEÇ NƏ ƏZİZ DEYİL XATİRƏN QƏDƏR

24.07.2019

26 il Ağdamsız

23.07.2019

BÖYÜK NƏRİMANLI SİLSİLƏSİNDƏN YAZIÇI, PUBLİSİST QƏDİR ASLAN 
 

22.07.2019

Azərbaycan mətbuatı-144

22.07.2019

“Rəvan” sözünün əvvəlinə “i” hərfi əlavə olunaraq “İrəvan” adı əmələ gəlmişdir

20.07.2019

"Deportasiyadan Etnik Təmizləməyə Gedən Yol" adlı sənədli filmi ictimaiyyətə təqdim olundu.

19.07.2019

Oğlunun ölümündə özünü günahkar bilən ateist Xalq şairi- Maraqlı Faktlar

18.07.2019

Azərbaycanlı tarixçidən maraqlı iddia - Keşikçidağda eramızdan əvvəldən oğuz türkləri yaşayıb

18.07.2019

Ağbulaq

17.07.2019

Qərbi Azərbaycan həqiqətlərini ermənilər etiraf etdi. 

16.07.2019

Tarixi şəxslər barədə qalmaqallı faktlar

15.07.2019

İlham Qəhrəman - "Könül işi"

13.07.2019

Seyid Əzim ateist idimi? - ARAŞDIRMA

11.07.2019
Bütün xəbərlər