Nasist Almaniyasının 1939-cu ildə Polşanın işğalından sonra Qdansk şəhəri yaxınlığında saldığı Ştuttfoq həbs düşərgəsində saxlanılanlar “xüsusi təyinatlılar” adlandırılıb. Söhbət bu düşərgədəki məhbusların hansısa xüsusi təyinatlı dəstədə xidmət etdiyindən getməyib. Bu ad onlara ona görə verilib ki, düşərgəyə gətirilənlərin üzərində xüsusi tibbi sınaqlar aparılıb və bir qismi isə insan bədənindən sabun hazırlanması üçün istifadə olunub. Bununla da “xüsusi təyinatlı” məhbuslar Stuttfoqda “xüsusi” işgəncələrə məruz qalıblar.
Fəaliyyət göstərdiyi 7 il ərzində düşərgədə 110 mindən artıq məhbus saxlanılıb, onlardan 65 mini sabun üçün xammal kimi istifadədən, işgəncədən və xəstəliklərdən ölüblər.
Stuttfoq düşərgəsi təkcə “xüsusi təyinatlı” məhbusları ilə deyil, həm də bu həbsxanada xidmət edən əməkdaşları ilə yadda qalıb. 22 yaşlı Jenni Barkman isə iki illik xidməti ərzində düşərgənin tarixində silinməz izlər buraxıb.
Jenni Barkman 1922-ci ildə Almaniyada, Hamburq şəhərində anadan olub. Olduqca yoxsul olan ailədə valideynləri onun tərbiyəsi və təhsili ilə maraqlanmayıblar. Yeniyetməlik illərindən tam sərbəst olan Jenni Barkman gecə klublarının daimi sakini olub, müştərilərin qarşısında rəqs etməklə, klubların ətrafındakı parklarda sərxoş kişilərin “tələbatını” 10-15 dəqiqə ərzində ayaqüstü ödəməklə pul qazanıb.
Bir müddət sonra gözəlliyi ilə seçilən Jenni Barkman özünü daha imkanlı adamların ixtiyarına verib. Ondan fotomodel kimi istifadə ediblər. Amma o, bu işi də yarımçıq qoyub, sonralar özünün dediyi kimi, hər çəkilişdən sonra kişilərin yatağına girmək onu bezdirib.
1943-cü ilin dekabrın sonunda Jenni Barkman Hamburqda təsadüfən uşaqlıq illərinin qonşusu Berhard Klous ilə rastlaşıb. Klousun əynindəki alman zabiti forması Jenni Barkman üçün yaşıl işıq yandırıb. Gecəni bir yerdə keçirdikdən sonra Barkman ona işsiz olduğunu söyləyib. Klous ona Polşada, Stuttfoq düşərgəsində nəzarətçi işləməyi təklif edib. Belə ki, Klous həmin ərəfədə bir neçə həbs düşərgəsinin təchizat və təminat məsələlərinə cavbdehlik daşıyıb və düşərgə rəhbərləri ilə yaxın münasibətləri olub.
Bu təklif Jenni Barkmanın ürəyincə olub. Təbii ki, yüksək maaş, karyera yüksəlişi, mənzil, əşya və ərzaq təminatı mövcud dövr üçün əlçatmaz imtiyazlar sayılıb.
1944-cü ilin yanvar ayında Jenni Barkman Stuttfoq düşərgəsinə nəzarətçi təyin edilib. Elə ilk gündən gənc xanım nələrə qadir olduğunu sübut edə bilib.
Jenni Barkmanın düşərgəyə gəlməsi çox şeyləri dəyişib. Öz könhə “peşə”sini həbsxanada da işə salan Barkman düşərgədə xidmət edən edən yüksəkçinli zabitlərin sevimli məşuqəsinə çevrilib. Bunun əvəzində isə xüsusi səlahiyyətlər qazanıb. Vəziyyət o dərəcəyə çatıb ki, Jenni Barkman digər nəzarətçilərlə rəis kimi rəftar edib. Hətta o, düşərgədə məhbuslar üzərində sınaq keçirən tibbi personalın üzərində də ağalıq edib, onlara ağıl öyrədib, yeni ideyalar verib.
Bu ideyalardan biri də o olub ki, Jenni Barkman həkimlərə qadının öz oğlundan hamilə qalması sınağını keçirməyi tapşırıb. Bu məqsədlə çoxsaylı məhbusların gözü qarşısında ana ilə oğul cinsi əlaqəyə girməyə məcbur edilib.
“Mələk cildli şeytan” təxəllüsünü qazanan Jenni Barkman düşərgədəki qadın və uşaqların qəniminə çevrilib. Kişi nəzarətçilərinin nəzarəti altında soyunaraq qadın kameralarına girən Jenni Barkman məhbus qadınlarla əylənməkdən xüsusi zövq alıb. İstədiyinə nail olduqdan sonra isə onları kişi nəzarətçilərinin ixtiyarına verib.
Düşərgədə Jenni Barkmanın sözündən çıxmaq ölümlə nəticələnib. 22 yaşlı cəllad qadın üçün onu qulaq asmayanlara ikinci bir cəza növü olmayıb, yalnız işgəncə verməklə öldürmək.
Düşərgə rəhbərliyi qaz kameralarına salınacaq məhbusların seçimini də Jenni Barkmana həvalə edib. O, bu işi xüsusi həvəslə həyata keçirib. Hədəfə ilk düşənlər ən gənc və ən gözəl məhbus qadınlar olublar.
Jenni Barkman əyləncələri və amansız işgəncələri ilə yanaşı xidməti karyerası haqqında da düşünüb. Düşərgədə xidmətinin səkkizinci ayında o, baş nəzarətçi vəzifəsinə təyin edilib və yaxın zamanlarda zabit kurslarına getməyi də planlaşdırıb. Amma müharibənin gedişatı onun planlarını yarımçıq qoyub.
1945-ci ildə Polşa alman işğalçılarından azad olunanda Jenni Barkman hamıdan əvvəl düşərgəni tərk edərək qaçıb. Sərhədi keçə bilməyən cəllad qadın 4 ay Polşada gizlənib.
Saxta sənəd düzəltməklə törətdiyi cinayətlərdən yayınmaq istəyən Jenni Barkman Qdansk vağzalında saxta sənəd düzəldən tanışı ilə görüşü zamanı hərbu partul tərəfindən saxlanılıb.
Barkmanın məhkəməsi Varşavada keçirilib. Məhkəmədə 100-dən artıq Ştuttfoq düşərgəsinin məhbusu ifadə verib. Hətta düşərgədə xidmət edən və Polşada həbs olunan 15-dən artıq nəzarətçi də onun əleyhinə ifadə verib.
Jenni Barkman məhkəmədə özünü soyuqqanlı aparıb. Hətta haqqında ölüm hökmünün çıxarılmasını da sakitliklə qarşılayıb. Ona son söz veriləndə də özünə haqq qazandırmağa çalışmayıb: “Mən özümə haqq qazandırmağa çalışmayacağam. Çünki bilirəm ki, bu heç nəyi dəyişməyəcək. Bir də bildiyim bir həqiqət var, həyat gözəldir, amma gözəlliyin ömrü uzun olmur. Mənim yaşadığım gözəl günlərin ömrü kimi...”
4 iyul 1946-cı ildə Jenni Barkman və düşərgənin daha 14 əməkdaşı Qdansk şəhəri yaxınlığındakı Biskupski təpəliyində edam olunublar. Onları edam yerinə yük maşınında aparıblar. Boğazlarına kəndir saldıqdan sonra yük maşınları hərəkətə keçib.
Jenni Barkmanın boğazına kəndir keçirdikdən sonra sürücü maşını hərəkətə gətirmək istəyəndə mühərrik sönüb. Barkman “bu mənim sonuncu şansımdır” deyə qışqırıb. O, yenə də nə isə demək istəyib. Amma bu dəfə sürücü maşını sürətlə irəli sürərək 24 yaşlı “mələk simalı şeytan”ın boğazını kəndirdə, ayaqlarını isə havada qoyub...
İlham Cəmiloğlu.
GOYCE.AZ
Qılman İmanın yeni kitabı nəşr olundu
10.08.2026DAŞKƏNDLİ AŞIQ NƏCƏF HANSI İLDƏ DOĞULUB?
10.08.2026“Biz sərhədlərimizin bərqərar edilməsini istəyirik”
14.07.2026AŞIQ NƏCƏF DAŞKƏNDLİ (1867–1919)
14.07.2026AŞIQ ALIDAN QALAN SƏRVƏT
14.07.2026Qərbi Azərbaycan qadınları: yaddaşın görünməyən daşıyıcıları
14.07.2026Mən Lənkəranı əvvəl şəhər kimi yox, insan kimi tanıdım; sonra o insanlarda bir şəhər gördüm.
25.06.2026Ağrı dağı qədər uca, Tanrı dağı qədər hidayətli adam
25.06.2026Qərbi Azərbaycan sədası Göygöldə
23.06.2026Dədə Ələsgərin “Bəli deyib, yol-ərkana gəlmişəm” qoşmasının ideya-məzmun xüsusiyyətləri
06.06.2026ZENİTDƏKİ ZENİTÇİ
(oçerk)
Zeynalov Amin Asif oğlu uğurlarına daha iki uğur əlavə edib
06.06.2026Sözlə çəkilən şəkil
06.06.2026“Qayıdış hüququ” mövzusunda dəyirmi masa və eyniadlı kitabın təqdimatı olub - FOTOLAR
03.06.2026"Baxdı, baxdı, qayıtdı ki, səninlə Bakıda danışacağıq." - Heydər Əliyevin fotoqrafı
10.05.2026Daşkənd sakini Ağababa Qəmbərəli oğlu İsgəndərovun anadan olmasının 100 illik yubileyində Araz Yaquboğlunun çıxışının tam MƏTNİ
04.05.2026İkinci Dünya müharibəsi veteranı, uzunömürlü Ağababa İsgəndərovun anadan olmasının 100 illik yubileyi keçirildi
04.05.2026İlham Əliyevin İrəvandakı tədbirdə videobağlantı formatında çıxışının TAM MƏTNİ
04.05.2026Aşıq Ələsgərin “Köynəyinə” qoşmasının bədii təhlili
11.04.2026Xalq şairi Zəlimxan Yaqubu düşünərkən...
20.01.2026Qanlı Yanvar qırğını
20.01.2026XII əsrdə Göyçədən yüksələn dua
16.01.2026Milli Kitabxanaya oxu zalı lazım deyil?
09.01.2026Zəlimxan Yaqubun yetimləri - Şərif Ağayar
09.01.2026Ayrı salınmış xalqın yaralarına əlac edən həkim
28.12.2025“Vedibasar mahalı” filminin təqdimatı keçirilib
27.12.2025Yusif Nəğməkar yaradıcılığında Ələsgər reallığı
27.12.2025XATİRƏLƏRDƏ YAŞAYAN ƏLİ MÜƏLLİM
27.12.2025Bu gün Qarabağın Fatehi Prezident İlham Əliyevin doğum günüdür
24.12.2025Azərbaycanlı alimin beynəlxalq konfransda çıxışı maraqla qaşılanıb
22.12.2025“SƏN MƏNİM CANIMIN İXTİYARISAN”
22.12.2025Professor İbadulla Ağayevin 75 illik yubileyinə həsr olunmuş təntənəli tədbir keçirilib
17.12.2025Mürvət Həsənli Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi yanında İctimai Şuranın sədri seçilib
17.12.2025Qərbi Azərbaycanın Basarkeçər rayonunun Hüseynquluağalı (Nərimanlı) kənd tam orta məktəbinin 100 illiyi qeyd olunub.
16.12.2025Qərbi Azərbaycan İcmasının rəhbərliyi və icma üzvləri 12 dekabr müstəqil Azərbaycanın qurucusu, Ümummilli lider Heydər Əliyevin Anım Günü ilə əlaqədar Fəxri Xiyabanda məzarını ziyarət ediblər.
12.12.2025“Mənim tanıdığım Ələsgər” kitabının təqdimatı olub
10.12.2025Qərbi Azərbaycan Xronikası: "Aşıq Ələsgərlə Molla İbrahim arasında yaradıcılıq bəhsləri olub"
10.12.2025Ermənistandan didərgin salınmış azərbaycanlıların mədəni irsinin bərpası – ədalətə, barışığa və sülhə aparan yol kimi” mövzusunda ənənəvi III beynəlxalq konfrans keçirilib.
05.12.2025Qubada QHT-lər arasında koordinasiya və birgə fəaliyyət razılaşdırıldı
05.12.2025TƏŞƏKKÜRNAMƏ
05.12.2025Laçınım, Laçınım, gözəl Laçınım!..
02.12.2025Rüstəm Dastanoğlu – 65
02.12.2025Deputat: Xalisa kəndi və bütün Qərbi Azərbaycan 37 ildir azərbaycanlılarsız qalıb.
İkisindən iki... Mənim Dədəm 33+
29.11.2025Rəsmi İrəvan üzdə göstərdiyi sülhpərvərliyi əməldə təsdiqləməlidir - Qalib Qasımov.
19.11.2025İNSAN QALMAQ SƏNƏTİ Abbas Göyçəgölün şeirlərinə baxış
13.11.2025“MAHİRƏ NAĞIQIZI – 65” MONOQRAFİYA NƏŞR OLUNUB.
30.10.2025Qərbi Azərbaycan Xronikası: "Akademik Nuru Bayramovun adı Ginnesin Rekordlar Kitabına düşüb"
14.10.2025"Qaraqoyunlular Dəniz xandan törəyənlərdir" - Qərbi Azərbaycan Xronikası
23.09.2025“Pəmbək mahalı İkinci Dünya Savaşında” kitabının təqdimat mərasimi keçirilib.
22.07.2025