ADIYAMAN

13:00 / 17.08.2019

Göyçə gölünün cənub-şərqində, Gözəldərə kəndindən (indiki Martuni rayonunun Vardenik qəsəbəsi) 5-6 kilometr cənubda, Göyəm silsiləsindəki Ərgün yüksəkliyinin şərq yamacındakı xərabəlikləri 1988-ci ilə qədər qalan bu kənd barədə ilk məlumat eramızdan əvvəlki 750-ci ilə aid edilən Kələqıran kitabəsində verilir.

Belə ki, akademik B.Piotrovskinin bu kitabənin 3 müxtəlif alim tərəfindən ektampajlanmış surətlərinin müqayisəli transkripsiyası vasitəsi ilə əldə etdiyi mətndə Göyçə hövzəsində hələ 3000 min il əvvəl mövcud olmuş 23 qalanın - yaşayış məskəninin adı çəkilir və onlardan da biri "Adiamaniuni" kimi təqdim edilir. Səfəvi Azərbaycan dövlətinin 1555-ci ildəki inzibati bölgüsünü əks etdirən sənədlərdə Adıyaman Çuxur-Səd bəylərbəyliyinin inzibati vahidlərindən biri kimi xarakterizə olunur. Həmin sənəd həm də ona görə qiymətlidir ki, o, erməni tarixşünaslarının Göyçədə mövcud olmuş Adıyaman toponimləri ilə manupulyasiya şanslarını birmənalı şəkildə məhv edir. Belə ki, həmin sənəddə Adıyaman, Aşağı Adıyaman, Yuxarı Adıyaman kəndləri İrəvan əyalətinin Göyçə nahiyəsinin, Adıyaman kəndi isə Məzrəə nahiyəsinin inzibati bölgüsünə daxil edilmişdir. 1728-ci ildə təsdiqlənmiş və hazırda Türkiyə Respublikasının Başbakanlıq Arxivində saxlanan "İrəvan əyalətinin icmal dəftəri"nin 15-ci səhifəsində Adıyamanın sultan xəzinəsinə illik vergisinin 7.332 ağca həcmində olması barədə qeydlər aparılıb. 1826-1829-cu illərdə baş vermiş İran-Rusiya, Rusiya-Türkiyə müharibəsindən sonra tərtib olunmuş siyahılarda isə Göyçə nahiyəsindəki Aşağı və Yuxarı Adıyaman kəndlərinin adı olsa da, Məzrəə nahiyəsindəki Adıyaman kəndinin adına rast gəlinmir. Bu isə o deməkdir ki, 1826-1829-cü illərdə Göyçədə erməni-rus hərbi birləşmələri tərəfindən yerlə-yeksan edilmiş və İ.Şopenin siyahılarında "adları unudulmuş ölü kəndlər" qrafasında ümumilədirilmiş, ya da onun siyahılarına ümumiyyətlə düşməmiş 41 qədim Göyçə kəndindən biri də Adıyamandır.

Salman Vilayətoğlu

Təqdim etdi: İlqar İsmayılov


Etiket:
Xəbərlər

Cəlalilər: qanlı üsyan, izi itmiş Koroğlu, öldürülən Dəli Həsən

19.09.2019

Nərimanlı kökənli 27 abituriyent "tələbə" adını qazandı

18.09.2019

Əfanəvi Mixaylo Rəsulzadəni öldürməkdən imtina etmişdi- GİZLİ TARİX

18.09.2019

Üzeyir Hacıbəyovun həyat və yaradıcılığı

18.09.2019

İşğal altında olan torpaqlarda 330 yerli əhəmiyyətli abidə dağıdılıb

17.09.2019

NİL ADAM

16.09.2019

Rəhim Əliyev. Birinci Türkoloji Qurultayın iki qərarı haqqında

14.09.2019

Tereza ana ilə bağlı İNANILMAZ FAKTLAR: 12 yaşında... - FOTO

14.09.2019

"Ey Firdovsi, qalx, küfr etdiyin türkü gör" - Əmir Teymurun türkü aşağılayan Firdovsiyə cavabı

13.09.2019

Baninin “Qafqaz Günləri” – köhnə Bakının hekayəsi

12.09.2019

Tarixdə iz qoyanlar: Təbrizdə ana dilində ilk məktəb açan MÜƏLLİM – Şahın Tehrana çağırdığı azərbaycanlı

12.09.2019

“Azərbaycanda erməni qırğınları və deportasiyaları” haqqında baxışların tənqidi təhlili

11.09.2019

Mükəmməl kitab yazmaq istəyirsinizsə... - DAHİLƏRİN TÖVSİYƏSİ

11.09.2019

M.Ə.Rəsulzadənin və N.Nərimanovun İmam Hüseyn haqqında fikirləri - Layihə
 

10.09.2019

Kərbəla nədir?

10.09.2019

Tağıyevin qızı Saraya katib Hacıyev nələr etdi?

09.09.2019

Qafqazın əsil sahibi kimlər imiş?

07.09.2019

Asəf QAYA: ULAMAĞIN ÇAĞIDIR, ULA BOZ QURDUM, ULA!..

06.09.2019

Əbu-Dabidəki Şəhrizadın Cəbrayıl həsrəti

06.09.2019

ZƏNGƏZURU ERMƏNİLƏRƏ KİM SATDI

05.09.2019

Andranikin qoşunları Zəngəzur qəzasına soxulandan sonra Şuşa qəzasında ermənilərin düşmənçilik mövqeyi daha da möhkəmləndi
 

05.09.2019

Ermənistandan 100 min azərbaycanlını sürgün edən əmr

04.09.2019

Məğlub olmağı bacarmayan, Hitleri depressiyaya salan marşal – Çuykovun son arzusu

03.09.2019

Müsavatın əleyhinə yazılan aşıq şeirləri

03.09.2019

Haqq aşığı Novrəs İmanın sirli dünyası

02.09.2019

“Böyük Ermənistan” xülyası və tarixi həqiqətlər

02.09.2019

26 il - Qubadlısız

31.08.2019

HƏSRƏTİNDƏ QALDIĞIM O YERLƏR

31.08.2019

Cənazə namazı qılınmayan, yası tutulmayan Səlcuqlu sultanı kim olub?

30.08.2019

Haqverdiyevin Axundov haqda yazdığı nadir məqalə

30.08.2019

Aqil İman unudulmazlığı - Sərraf Şiruyə

29.08.2019

SSRİ-nin 29 yaşlı azərbaycanlı naziri - O bir gündə 12 erməni direktoru işdən qovub - FOTOLAR

29.08.2019

İrəvan xanları nəslinin nümayəndəsi Azərbaycanda səfərdə olub

28.08.2019

Qadınlara laqeyd olan, yoxsul yaşayan, xəstəliyini vecinə almayan Xalq artisti

28.08.2019

Türklərin böyük qələbəsi – “Turan taktikası”

27.08.2019

Kitablar haqqında məşhurların dedikləri

26.08.2019

Çəkiclə gəzən, 40 yaşında məzun olan 100 çətirli dahi – FOTOLAR/VİDEO

26.08.2019

Tələbəsinə aşiq olan, 20 Yanvarda adamları ölümdən qurtaran aktyor – Maraqlı faktlar

24.08.2019

26 il Cəbrayılsız 

23.08.2019

26 il Füzulisiz

23.08.2019

Aktrisa ilə evlənib, onu kinoya həsrət qoyan REJİSSOR

23.08.2019

Qul kimi ölən sultan, sultan kimi ölən qul - TARİXİ FAKT

22.08.2019

Yaşamaq üçün özgə həyatını yeyirik - Vislava ŞİMBORSKAYA

22.08.2019

Çingiz xanın çadırına zəncirlənən qadın sultan - TARİXİ FAKT

21.08.2019

Reyxstaqa qədər döyüşən aktyor - Hüseynağa Sadıqovun ömrü boyu unutmadığı dəhşətli EPİZOD

20.08.2019

Toni Morrison əfsanəsi

20.08.2019

Azərbaycan dili aşiqlərin dilidir... -Buludxan Xəlilov, filologiya üzrə elmlər doktoru, professor

19.08.2019

Fətəli xan Xoyski - Erməni gülləsi ilə arxadan vurulan Azərbaycanın ilk Baş naziri

19.08.2019

Gec deyil... - Oqtay Rzanın - ŞEİRLƏRİ

18.08.2019

Xəlil bəy nə zaman vəfat edib? - Övlad acısı, ağır xəstəlik

18.08.2019
Bütün xəbərlər